Vereniging in beeld

"Mensen beseffen niet wat leven in armoede mentaal met je doet". Dat zeggen drie kranige vrouwen bij De Schakel in Puurs.

Lees meer over onze verenigingen
Vereniging in beeld

Doe een gift

Actie

Beleid moet prioritair werk maken van betaalbaar wonen en medische kosten

Voor de lokale besturen ligt er veel werk op de plank om wonen en gezondheidszorg betaalbaar te maken voor mensen in armoede. Dat blijkt uit de eindejaarsbevraging van het Netwerk tegen Armoede bij zijn 60 verenigingen waar armen het woord nemen in Vlaanderen en Brussel.
 
Jaarlijks peilen we naar de evolutie van het aantal hulpvragen. Na jaarlijkse (sterke) stijgingen in 2014, 2015 en 2016 bleef het aantal hulpvragen in 2017 stabiel. Een kleine helft van de verenigingen stelde een stagnering vast. Iets meer dan de helft zag de hulpvragen nog verder stijgen, zij het licht, en bij enkele verenigingen was er een lichte daling te zien. De stijging van de voorbije jaren was enerzijds gelinkt aan de stijgende armoedecijfers, anderzijds ook aan een betere naambekendheid van het Netwerk en zijn verenigingen.
 
We stellen wel een verschuiving vast in het profiel van de mensen die bij onze verenigingen komen aankloppen. Een aantal groepen komen jaar na jaar meer hulp zoeken: erkende vluchtelingen, mensen zonder wettig verblijf, en vooral alleenstaanden (met en zonder kinderen) en mensen met psychische problemen. Die laatste twee groepen stijgen in meer dan de helft van onze verenigingen. In kleinere centrumsteden zien we ook een toename van het aantal (jonge) dak- en thuislozen. Vaak geven deze mensen aan dat ze nergens anders terecht kunnen. Het wijst op toenemende drempels voor kwetsbare groepen om hulp te zoeken en te vinden. Verenigingen waar armen het woord nemen zijn voor hen de enige plekken waar ze nog zonder voorwaarden terecht kunnen.
 
Het Netwerk tegen Armoede peilt ook elk jaar naar de problemen die mensen in armoede aankaarten. Inkomen, huisvesting en medische kosten springen daar torenhoog bovenuit. In nagenoeg al onze verenigingen zijn dat de grootste uitdagingen voor mensen in armoede. Niet toevallig waren dat de voorbije jaren ook onze centrale thema’s op 17 oktober, Werelddag van Verzet tegen Armoede. Mensen in armoede krijgen het steeds moeilijker om met een inkomen onder de armoedegrens basisbehoeften zoals huisvesting en zorg te financieren.
 
We vroegen aan onze verenigingen ook waar zij willen dat hun lokaal bestuur meer in investeert. Ook daar komen huisvesting en medische kosten duidelijk als prioriteiten naar boven. Rond huisvesting vragen zijn dat lokale besturen werk maken van sterkere sociale verhuurkantoren, ruimte voor sociale woningbouw en tussenkomsten in de huur voor kwetsbare huurders. Zij vragen dat het lokaal bestuur actie onderneemt bij immokantoren tegen discriminatie op de huurmarkt.
 
Rond medische kosten moeten gemeenten blijven of net meer investeren in wijkgezondheidscentra en in tussenkomsten in medische kosten. Voor mensen zonder wettig verblijf blijft de toegang tot dringende medische hulp een groot probleem.
 
Gevraagd naar succesvolle lokale recepten wordt opnieuw verwezen naar wijkgezondheidscentra. Zij zorgen ervoor dat mensen met een laag inkomen doktersbezoek minder uitstellen. Ook de Uitpas wordt zeer positief geëvalueerd in de gemeenten waar hij al ingevoerd is. Met de Uitpas kunnen alle inwoners van een gemeente tickets kopen voor culturele evenementen, maar vaak ook lidgeld voor sportclubs, jeugdwerk en ander vrijetijdsaanbod. Aan de Uitpas is een puntensysteem gekoppeld, waarmee je extra aanbod en kortingen krijgt. Voor mensen met een laag inkomen geldt een specifieke korting (80 %), geïntegreerd in de Uitpas, waardoor stigmatisering vermeden wordt.
 
Het Netwerk tegen Armoede zal hierover in het voorjaar van 2018 de mensen in onze verenigingen verder bevragen.

Lees het artikel op vrtnws.be
Lees meer over onze acties

Contract leefloners zet deur open voor verplichte gemeenschapsdienst

19/12/2017
Het Netwerk tegen Armoede maakt zich grote zorgen over praktijken die we bij verschillende Ocmw’s zien opduiken en waar mensen met een leefloon ‘met zachte dwang’ naar gedwongen arbeid geduwd worden, onder het mom ‘voor wat, hoort wat’. De aanpak waarvan in andere landen, onder andere Nederland, al ruimschoots gebleken is dat hij niet werkt. Bovendien balanceren die praktijken op zijn minst op het randje van de wettelijkheid. Ze komen aan de oppervlakte sinds Ocmw’s alle leefloners een zogenaamd Geïntegreerd Project Maatschappelijke Integratie moeten voorleggen, een contract met voorwaarden om recht te hebben op een leefloon.
 
Eerst was er Geraardsbergen, dat trots aankondigde dat elke leefloner gemeenschapsdienst moet doen voor zijn uitkering. Nu blijkt dat men in Blankenberge en Koksijde voor dezelfde weg kiest. In Overijse benadrukt men dan weer dat het puur op vrijwillige basis gebeurt.
 
De wetgeving rond het zogenaamde GPMI (Geïntegreerd Project Maatschappelijke Integratie) is duidelijk. Mensen dwingen om vrijwilligerswerk te doen kan niet. Het kan enkel op vrijwillige basis. Uiteraard is die vrijwilligheid relatief wanneer iemand in een zeer kwetsbare situatie tegenover een maatschappelijk werker zit die hem al dan niet een leefloon kan toekennen. Dan kan die ‘zachte dwang’ soms heel zwaar doorwegen en echte dwang worden, uit vrees voor een schorsing of een stopzetting van het leefloon.
 
Los van twijfels over de wettelijkheid helpt dit mensen ook niet vooruit. De middelen en de tijd die geïnvesteerd worden in deze gemeenschapsdienst kan niet gaan naar begeleiding richting volwaardige tewerkstelling, met een echt loon en sociale bescherming. In het beste geval krijgen deze mensen een minimale vergoeding bovenop hun uitkering.
 
Daarmee komen we bij een ander teer punt. Leefloners kleren laten sorteren of sneeuw laten ruimen, dat dreigt reguliere tewerkstelling voor diezelfde kwetsbare doelgroep te vernietigen. De verleiding kan heel groot worden voor lokale besturen om te besparen op dienstverlening, bijvoorbeeld in de groendienst, en die te vervangen door gemeenschapsdienst. Een aanzienlijke besparing voor het lokaal bestuur, maar waardevolle jobs gaan zo wel verloren voor een kwetsbare doelgroep.
 
Waar we van bij het begin voor vreesden bij de invoering van het contract voor leefloners, blijkt nu meer en meer realiteit te worden. De verplichting om elke leefloner een contract te laten ondertekenen, dreigt in de praktijk uit te draaien op gedwongen gemeenschapsdienst in plaats van begeleiding richting duurzame, volwaardige tewerkstelling. Deze piste helpt niemand vooruit.
 
Nochtans hebben de Ocmw’s een aantal andere instrumenten in handen die leefloners wel op weg zitten richting volwaardige tewerkstelling of tewerkstelling op maat, zoals artikel 60 of werk via dienstencheques.
 
Het Netwerk tegen Armoede roept lokale politiek verantwoordelijken op om niet alleen de letter, maar ook de geest van de wetgeving op maatschappelijke integratie te respecteren en vrijwilligerswerk als vrijwillig te blijven zien. Wij roepen lokale besturen ook op om te investeren in begeleiding naar volwaardige tewerkstelling met volwaardige sociale bescherming. Dat zal veel meer impact hebben dan mensen vast te houden in gemeenschapsdienst onder al dan niet zachte dwang. Mensen hebben nood aan perspectief, via opleiding of werk. Het Netwerk tegen Armoede en zijn verenigingen waar armen het woord nemen zijn zeker bereid om hierover het gesprek aan te gaan met lokale besturen.

Blijf op de
hoogte

Via onze nieuwsbrief

Indien u via e-mail op de hoogte wenst te blijven, kan u zich hier inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Via Facebook

Via Twitter