Onderwijs & vorming

Nieuws

Betrokkenheid ouders bij school hangt vooral af van open benadering door scholen

Betrokkenheid ouders bij school hangt vooral af van open benadering door scholen

6/03/2017
Minister Crevits riep deze week ouders met migratieroots op tot meer betrokkenheid bij de schoolloopbaan van hun kinderen. Ze wees vooral een onvoldoende kennis van het Nederlands van de ouders aan als oorzaak van de mindere prestaties van kinderen. Actief engagement van ouders op school leidt volgens haar tot betere integratie.
 
Het Netwerk tegen Armoede ontkent niet dat kennis van het Nederlands belangrijk is. Maar ook bij kansarme autochtone gezinnen zien we de patronen die de minister bestempelt als  lage betrokkenheid of een gebrek aan integratie. Er moeten dus nog andere zaken aan de hand zijn.

Ervaringen in verenigingen waar armen het woord nemen en de reacties deze week in de media tonen dat kansarme ouders, Belgisch of niet, eveneens betrokken willen zijn. Als er dus een minder actief engagement wordt vastgesteld, dan is dat niet te wijten aan onwil, maar aan drempels die deze ouders ondervinden. En die zijn er. Probeer maar eens als kwetsbare ouder met een laag zelfbeeld te participeren in een ouderraad die gedomineerd wordt door middenklassers. Meld je aan voor een oudercontact via een app als je deze maand geen geld had voor je abonnement. Hoe zet je de stap naar de school als je zelf geen enkele positieve ervaring had met dat instituut, en toch alleen maar wordt uitgenodigd als er slecht nieuws is?

Goede praktijkvoorbeelden blijvend ondersteunen, geen boetes
 
Gelukkig is er op het terrein ook goed nieuws. Er zijn verenigingen die initiatieven ontwikkelden om ook deze moeilijk bereikbare ouders te bereiken en hun participatie te vergroten. Er zijn goede praktijkvoorbeelden op scholen van wat ‘samenwerking’ en ‘gedeelde verantwoordelijkheid’ kunnen inhouden. Brugfiguren, schoolpoortwerkers, huiswerkklassen bewijzen met hun dagelijkse en volgehouden inspanningen dat het werkt, en dat ouders wel degelijk actief geëngageerd kunnen worden als ze op de juiste manier benaderd worden. Jammer genoeg steunen deze initiatieven vaak op middelen waarvan de toekomst niet gegarandeerd is. We pleitten in verschillende dossiers al voor een structurele ondersteuning van praktijken die hun nut bewijzen, en herhalen hier deze oproep. Breid de inzet van geëngageerde leerkrachten, maatschappelijk werkers én ouders verder uit in plaats van de polemiek te voeden met denkpistes in de richting van verplichtingen en boetes. We weten uit ervaring met andere beleidsdossiers dat sancties niet het gewenste effect hebben en niet positief stimuleren.

Graag gaan we in overleg met minister Crevits om good practices toe te lichten en op zoek te gaan naar structurele oplossingen.
Lees meer over "Betrokkenheid ouders bij school hangt vooral af van open benadering door scholen"
Netwerk tegen Armoede roept scholen op om onderwijshervorming in juiste richting bij te sturen

Netwerk tegen Armoede roept scholen op om onderwijshervorming in juiste richting bij te sturen

20/01/2017
Na lange onderhandelingen kwam de Vlaamse Regering dan toch tot een akkoord over de nieuwe structuur van het secundair onderwijs. Dat er een akkoord is, wordt gezien als een belangrijke stap voor ons Vlaamse onderwijs. Er zijn een aantal hoopgevende signalen te vinden, en daaraan willen we niet voorbijgaan.  Maar trots op dit akkoord zijn we nog niet. We proberen dat hier kort toe te lichten.

We hadden in de voorbereiding samen met ouders, scholieren en Minderhedenforum o.m. gepleit voor een domein talen, en dat is nu in de matrix opgenomen (Taal en Cultuur). Er komen meer uren algemene vorming in de B-stroom, en daar zijn we blij om, want dat versterkt leerlingen die in de basisschool een aantal doelen ‘gemist’ hebben, om wat voor reden dan ook. We zijn ook blij met de mogelijkheden die zullen worden voorzien om na de 2de graad op te schuiven naar een meer abstracte richting binnen hetzelfde domein. Jongeren die na het 4de middelbaar van een arbeidsmarktgerichte studierichting naar een richting willen van waaruit ze kunnen gaan verder studeren, zullen dat dus (onder voorwaarden) kunnen, waardoor ze meer keuzemogelijkheden krijgen. Studierichtingen zullen ook transparanter worden qua invulling aangezien de koepels samen curriculumdossiers uitwerken. Naar een andere school (zelfs in een ander net) gaan, zal dan wat makkelijker worden.

Maar we juichen niet. We vinden het overzicht van studierichtingen op zich wel overzichtelijk, maar omdat aan scholen zoveel vrijheid wordt geboden om zich op allerlei manieren te organiseren, vermoeden we dat het onderwijslandschap zeker niet transparanter zal worden. Domeinscholen, ‘vakscholen’, ‘aso-scholen’, middenscholen… alles is mogelijk. Bepaalde mechanismen die uitsluiting in de hand werken, kunnen dus blijven bestaan. We kunnen alleen maar hopen dat scholen zich bewust zijn van de positieve kanten van campus- en domeinscholen, en de middelen hebben om zich als dusdanig te organiseren, zodat de verandering van het veld zelf kan komen. Incentives vanuit de overheid kunnen hierin mee sturen. Waar we in de eerste nota blij waren met de schakelopties die werden voorzien in de eerste graad om van de B-stroom naar de A-stroom te gaan, zijn we nu een stuk voorzichtiger. De ‘opstroomoptie’ wordt nu namelijk, zoals het woord zegt, een keuzemogelijkheid voor leerlingen in de B-stroom. Het is dus niet de vanzelfsprekende mogelijkheid om je te ‘versterken’ als leerling van de B-stroom om doelen bij te werken die je, mogelijk door omstandigheden buiten je wil, niet hebt kunnen halen in de basisschool. Opnieuw zal je als leerling en ouder bewust moeten kiezen. En kiezen, hebben we ook in onze armoedetoets gezegd, komt voor kwetsbare gezinnen vaak neer op verliezen.

Structuren en inhoud

Vraag is of dit kader op vlak van armoedebestrijding veel zal veranderen. Maar onderwijs gaat gelukkig niet enkel om structuren, maar ook om inhoud. We vragen dat daar ook grondig werk van gemaakt wordt, en willen daarover gerust meedenken met de betrokkenen. We denken dan aan de versterking van de algemene vorming (PAV) in arbeidsmarktgerichte studierichtingen, aan de vernieuwde eindtermen, aan de inhouden van de geletterdheidsniveaus en curriculumdossiers… Ook wat betreft attestering en leerwegen is er flexibiliteit en differentiatie mogelijk. We hopen daarom dat scholen zelf de mogelijkheden verkennen en toepassen die de sociale ongelijkheid van ons huidige onderwijs doen afnemen, en de gelijke onderwijskansen doen toenemen. Scholen kunnen de onderwijshervorming zo op een sterke manier mee vorm geven.  Wij roepen hen op om die kans met beide handen te grijpen. 
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede roept scholen op om onderwijshervorming in juiste richting bij te sturen"
Project voor menselijke aanpak onbetaalde schoolfacturen

Project voor menselijke aanpak onbetaalde schoolfacturen

8/12/2016
Het Netwerk tegen Armoede staat mee aan de wieg van het project 'Samen tegen onbetaalde schoolfacturen'. Minister van Onderwijs Crevits investeert 150.000 euro in het project, dat loopt in samenwerking met Welzijnszorg, de onderwijskoepels, de koepels van ouderverenigingen, SOS Schulden op School, Cera en MyTrustO. Broodnodig, op het moment dat we vaststellen dat steeds meer scholen incassobureaus inschakelen om onbetaalde facturen te innen. Een aanpak die de vertrouwensrelatie tussen kinderen, ouders en scholen zwaar onder druk zet en leidt tot uitsluiting van kansarme gezinnen.

Concreet gaat het om een project waarbij scholen vrijwillig kunnen intekenen voor een traject, dat wordt begeleid door een medewerker vanuit de armoedesector en deeigen regionale pedagogische begeleidingsdienst. Bedoeling is om in eerste instantie visie te ontwikkelen in verband met armoede en het menswaardig innen van achterstallige facturen om vervolgens concrete beleidsmaatregelen uit te werken op maat van de school. Met kleine, doordachte maatregelen kunnen we al heel wat bereiken, door bijvoorbeeld maandelijks een rekening te sturen en niet drie keer per jaar of door samen te werken met een lokale cultuurorganisatie voor een klasuitstap. Het project wordt in maart 2017 aan de scholen voorgesteld om vervolgens vanaf september 2017 van start te gaan.
 
Lees meer over "Project voor menselijke aanpak onbetaalde schoolfacturen"
Netwerk tegen Armoede pleit voor slimme inzet van Smartschool

Netwerk tegen Armoede pleit voor slimme inzet van Smartschool

1/09/2016
De digitalisering van ons onderwijs gaat onverminderd verder. Het Netwerk tegen Armoede ziet van deze evolutie zeker ook de voordelen. Het gebruik van tablets, laptops, digitale platformen biedt  de mogelijkheid om alvast op de schoolbanken de digitale kloof te dichten, tenminste als deze instrumenten slim en overdacht ingezet worden. Mensen in armoede wijzen echter op het omgekeerde effect in de praktijk. Eenzijdig inzetten op digitalisering zonder oog voor andere communicatiekanalen zal kwetsbare gezinnen (nog) verder verwijderen van school.

Lees het artikel op DeWereldMorgen.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede pleit voor slimme inzet van Smartschool"
Maximumfactuur in provinciaal secundair onderwijs in Antwerpen

Maximumfactuur in provinciaal secundair onderwijs in Antwerpen

24/06/2016
Het Netwerk tegen Armoede reageert tevreden op het nieuws dat het Antwerpse provinciaal onderwijs in alle secundaire richtingen de maximumfactuur invoert. Daarmee toont de provincie dat het wel degelijk kan. In de eerste graad komt een algemene maximumfactuur, in de tweede en derde graad een aangepaste factuur per studierichting. De maatregel komt er na een geslaagd proefproject, waaruit blijkt dat de maximumfactuur het aantal onbetaalde schoolrekeningen vermindert. Ouders blijken ook enthousiast over het feit dat ze bij het begin van het schooljaar al weten elke kosten ze aangerekend zullen krijgen. De maximumfactuur in het secundair onderwijs is iets wat de verenigingen waar armen het woord nemen al langer vragen.

De provinciale scholen krijgen hiervoor geen extra middelen, maar sparen geld uit door een doordacht beleid rond schoolkosten, bijvoorbeeld schooluitstappen die zullen dichter in de buurt plaatsvinden. Bij activiteiten zullen ouders koken of voor vervoer zorgen.

Lees het artikel in De Tijd.
Lees meer over "Maximumfactuur in provinciaal secundair onderwijs in Antwerpen"
Goed uitgewerkt zorgbeleid op school kan wereld van verschil maken voor jongeren

Goed uitgewerkt zorgbeleid op school kan wereld van verschil maken voor jongeren

18/04/2016
De Vlaamse Regering werkt momenteel aan een hervorming van de leerlingenbegeleiding. Deze moet de ‘zorg’ op en rond de school opnieuw stroomlijnen, met meer aandacht voor studiekeuzebegeleiding. Een goed uitgewerkt zorgbeleid op school kan voor onze kinderen en jongeren een wereld van verschil betekenen. Het Netwerk tegen Armoede juicht toe dat de taakverdelingen en verantwoordelijkheden van de verschillende actoren binnen het kader van zorg op school, scherpgesteld worden.

De Centra voor Leerlingenbegeleiding (CLB) functioneren niet allemaal even goed. Het zorgbeleid van de school zelf is vaak nog te weinig structureel uitgewerkt en gecontroleerd. Bovendien blijven veel kansen tot samenwerking, bijv. met de welzijnssector, onbenut. We zien in deze hervorming een uitgelezen kans om meer systemen in te bouwen om kansengroepen te ondersteunen. We pleiten bijvoorbeeld voor de inzet van (ervaringsdeskundige) brugfiguren die, vanaf de schoolpoort (school-based), met ouders mee op zoek gaan naar oplossingen voor problemen,  bemiddelen tussen ouders of leerlingen en school, tussen leerlingen, tussen ouders en andere actoren in de leerlingenbegeleiding…

De eerste krijtlijnen van de hervorming bevatten een aantal goede aanzetten – het Netwerk tegen Armoede rekenen erop dat we betrokken blijven bij het vervolg, zodat we een hervorming krijgen met oog voor de zorg(en) van mensen in armoede.

Lees ons volledige advies.
Lees meer over "Goed uitgewerkt zorgbeleid op school kan wereld van verschil maken voor jongeren"
Situatie van kansarme kinderen in België is slechter dan in andere industrielanden

Situatie van kansarme kinderen in België is slechter dan in andere industrielanden

14/04/2016
Kansarme kinderen hebben het een stuk slechter in België in vergelijking met andere industrielanden. Dat blijkt uit een studie van Unicef waarin het lot van kinderen in kansarmoede vergeleken wordt binnen de groep van Oeso-landen (westerse industrielanden) en de Europese Unie. Vooral op vlak van onderwijs is de kloof met kinderen uit de middenklasse groot. Alleen Israël scoort nog slechter. Het Netwerk tegen Armoede pleit voor doortastende maatregelen om de onderwijskloof te dichten.

Positief is dat minister van Onderwijs Crevits alvast werk maakt van meer inzicht in kansarmoede bij afstuderende kleuterleiders, via het project 'Kleine kinderen, grote kansen'. Ook de meer proactieve toekenning van schooltoelagen is een stap in de goede richting. Maar er blijft nog werk aan de winkel. Wij vragen onder meer de uitbreiding van de maximumfactuur naar het secundair onderwijs.

De studie toont bovendien aan dat in landen met een kleinere ongelijkheid tussen kansrijke en kansarme leerlingen, alle kinderen het beter hebben. Dat is het geval in landen als Finland, Ijsland en Noorwegen. Hoog tijd dus om te investeren in betere onderwijskansen voor alle kinderen.
Lees meer over "Situatie van kansarme kinderen in België is slechter dan in andere industrielanden"
Forum Leren - Leerkansen voor mensen in armoede

Forum Leren - Leerkansen voor mensen in armoede

8/03/2016
Met 120 mensen met en zonder armoede-ervaringen stonden we op 8 maart stil bij de vraag hoe leren bij mensen in armoede kan versterkt worden. Wat werkt wel en wat niet? Hoe kan Levenslang Leren best georganiseerd worden voor mensen in armoede. In de namiddag kwam minister van onderwijs Crevits naar de eerste conclusies luisteren. Deze worden in een uitgebreid verslagboek gegoten en er volgt verdere dialoog met de minister van onderwijs. Deze forumdag en het verdere traject is een samenwerking van Basiseducatie, Welzijnsschakels en het Netwerk tegen Armoede.
Lees meer over "Forum Leren - Leerkansen voor mensen in armoede"
Eindtermendebat onderwijs: stop niet bij de eindtermen

Eindtermendebat onderwijs: stop niet bij de eindtermen

25/02/2016
Jongeren voorbereiden op de maatschappij houdt in dat zij weten hoe die in elkaar zit en hoe zij zich daarin staande kunnen houden en erin gelukkig te worden. De vraag is echter niet alleen welke eindtermen we vastleggen, maar ook hoe we ervoor zorgen dat alle leerlingen ze halen. Het succes van dit debat en de hervorming van het secundair onderwijs moeten we vooral daaraan afmeten: de daling van de ongekwalificeerde uitstroom. Daarom is aandacht voor kinderarmoede binnen de lerarenopleiding cruciaal. Het Netwerk tegen Armoede is hoopvol dat minister van Onderwijs Crevits hier werk wil van maken en staat klaar om zijn expertise in het debat in te brengen.

Lees het opiniestuk in De Standaard.
Lees meer over "Eindtermendebat onderwijs: stop niet bij de eindtermen"
Vrienden van het Huizeke en Buurtwerk 't Lampeke krijgen steun van Kinderarmoedefonds

Vrienden van het Huizeke en Buurtwerk 't Lampeke krijgen steun van Kinderarmoedefonds

12/01/2016
Het Kinderarmoedefonds ondersteunt 2 projecten waar verenigingen van het Netwerk tegen Armoede bij betrokken zijn. De schoolpoortwachters van Vrienden van 't Huizeke en het kinderarmoedeproject van Buurtwerk 't Lampeke krijgen daardoor de komende twee jaar een stevige duw in de rug.

Vrienden van 't Huizeke brengt schoolpoortwachters tot bij de ouders van schoolgaande kinderen. Ze zijn heel laagdrempelig te bereiken (letterlijk aan de schoolpoort) en maken kinderen en ouders wegwijs in het onderwijs, bijvoorbeeld door afspraken te maken bij het clb of het gesprek aan te gaan met de school zelf. De schoolpoortwachters krijgen €46.000 voor de komende 2 jaar.

't Lampeke zette in samenwerking met het Huis van het Kind begeleiding op voor kwetsbare gezinnen. Het project krijgt €80.000 voor de komende 2 jaar.
Lees meer over "Vrienden van het Huizeke en Buurtwerk 't Lampeke krijgen steun van Kinderarmoedefonds"
Maximumfactuur creëert meer gelijke kansen in onderwijs

Maximumfactuur creëert meer gelijke kansen in onderwijs

11/12/2015
Is de schoolkeuze in Vlaanderen wel echt zo vrij als men denkt dat ze is? In het recente onderzoek van de OESO (Reviews of School Resources, december 2015) worden enkele verbanden blootgelegd tussen het kostenbeleid van scholen en de schoolkeuze die ouders maken voor hun kinderen.
 
De onderwijskosten die een school doorrekent aan de ouders, onder andere voor boeken, blijken als criterium belangrijker naarmate de sociaal-economische status van de ouders lager is. Hetzelfde geldt voor betalingsfaciliteiten die de school voorziet, zoals gespreide betaling van schoolfacturen. De reputatie van de school en de prestaties van de leerlingen blijken bij de schoolkeuze dan weer doorslaggevender te worden naarmate de leerling uit een kansrijker gezin komt.
 
Het Netwerk tegen Armoede pleit al langer voor het invoeren van een maximumfactuur in het secundair onderwijs. Goed onderwijs en goedkoop onderwijs sluiten elkaar immers niet uit. Elke leerling moet les kunnen volgen in een school met een pedagogische project dat best aansluit bij zijn/haar talenten. Kostenverschillen mogen dat niet in de weg staan.

Lees hier de uitgebreide studie van Oeso.

Lees het advies over onderwijs voor het Vlaams Actieplan Armoedebestrijding 2015-2019.
Lees meer over "Maximumfactuur creëert meer gelijke kansen in onderwijs"
Poortwachters tegen armoede

Poortwachters tegen armoede

4/12/2015
Ann Milis en Marisa Mendoza worden stilaan vertrouwde gezichten aan de schoolpoort van de Sint-Jorisschool in Brussel. Ze maken er een praatje met de ouders en peilen discreet naar signalen van kansarmoede. Nuldelijnsdienstverlening op zijn best. Zorg aanbieden zonder dat er een specifieke vraag is. Ann en Marisa kweken een vertrouwensband aan de schoolpoort, waardoor de drempel om hulp te vragen, sterk verlaagd wordt. Ze werken allebei bij Vrienden van het Huizeke, een van de 59 verenigingen binnen het Netwerk tegen Armoede en een van 7 Nederlandstalige armoedeverenigingen binnen het Brussels Platform Armoede.

Ann en Marisa werken nauw samen met de school, het clb en andere instanties. Ze wijzen mensen de weg naar de juiste hulpverlening of gaan soms zelfs mee als mensen daar behoefte aan hebben. De nieuwe dienstverlening van Vrienden van het Huizeke komt niet uit de lucht gevallen. De verenigingen biedt al jaren huiswerkbegeleiding aan en verdiept zich al langer in de kansarmoede binnen het onderwijs. Het project kent veel bijval en veel andere scholen willen hierop aansluiten. Grootste probleem is de financiering. Voorlopig financiert de vereniging dit volledig zelf, maar dat is op termijn niet vol te houden. 

Lees het artikel op brusselnieuws.be.
Lees meer over "Poortwachters tegen armoede"
5 concrete pistes om kinderarmoede terug te dringen

5 concrete pistes om kinderarmoede terug te dringen

3/12/2015
De kinderarmoede blijft in ons land schrikbarend hoge toppen scheren. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van Oases (Universiteit Antwerpen) naar aanleiding van het Jaarboek Armoede en Uitsluiting. Pijnlijke cijfers, die helaas niet verrassen. Pijnlijk ook, omdat zowel de federale als de Vlaamse regering perfect weten wat hen te doen staat. Het goede nieuws is dat het wel degelijk mogelijk is om de kinderarmoede terug te dringen, maar dan moet de armoedebestrijding in Vlaanderen én België dringend een versnelling hoger schakelen. Het Netwerk tegen Armoede lanceert vijf concrete pistes:
 
-          Verhoog de uitkeringen en inkomens tot boven de Europese armoedegrens en garandeer een reële koopkrachtverhoging
Alle regeringspartijen engageerden zich hiertoe in aanloop naar de vorige verkiezingen. Het leefloon is inmiddels ook verhoogd met 2 %, alleen maken de besparingsmaatregelen op federaal en Vlaams niveau die verhoging meer dan ongedaan. Gezinnen in armoede zien hun koopkracht sterk dalen, door besparingen en facturen (oa. de turteltaks) op Vlaams niveau en onder meer de indexsprong op federaal niveau. Die koopkrachtverhoging is cruciaal, want zonder blijven andere maatregelen niet meer dan symptoombestrijding.
 
-          Garandeer de indexering van de kinderbijslag en voorzie sterke sociale correctie bij hervorming
Dit jaar kregen gezinnen al een indexsprong voor de kinderbijslag te slikken (bovenop de indexsprong voor alle lonen, uitkeringen en vervangingsinkomens). Over de indexering voor 2016 heerst nog grote onduidelijkheid. Bovendien staat een grote hervorming van de kinderbijslag op stapel, nu dit een Vlaamse bevoegdheid geworden is. Netwerk tegen Armoede pleitte eerder al voor een gemeenschappelijke sokkel met stevige sociale correcties voor een voldoende ruime groep. Lees hier ons uitgebreide standpunt.
 
-          Investeer in betaalbare woningen
De wachtlijsten voor sociale huurwoningen blijven lang en ondertussen moeten mensen overleven op de private huurmarkt. Meer dan de helft van de private huurders besteedt daar meer dan 30% van het inkomen aan huur. De kwaliteit laat vaak te wensen over. Overleven in slechte woonomstandigheden heeft grote invloed op huurders en hun kinderen. Blijven investeren in ondersteuning van kwetsbare huurders via een uitgebreidere huursubsidie, een verhoogde inzet op Sociale Verhuurkantoren en  extra inspanningen voor sociale huur is dus noodzakelijk.
 
 
-          Breid maximumfactuur uit naar secundair onderwijs
Kosten in het secundair onderwijs lopen hoog op, vooral in technische en beroepsrichtingen. De maximumfactuur in het lager onderwijs heeft haar nut al ruimschoots bewezen en scholen doen nadenken over een kostenbewust beleid. Die lijn doortrekken naar het secundair onderwijs zal financiële ruimte voor gezinnen met schoolgaande kinderen aanzienlijk doen toenemen en meer schoolkansen bieden aan kwetsbare kinderen.
 
-          Veralgemeende derdebetalersregeling in de eerstelijnsgezondheidszorg, inclusief tandzorg
Op dat vlak is er sinds 1 oktober al een grote stap vooruit gezet, met de verplichte derdebetalersregeling voor patiënten met een verhoogde tegemoetkoming. Voor het Netwerk tegen Armoede is dit een stap richting een veralgemeende en automatisch toegekende derdebetalersregeling. Een standpunt waar we samen met het Vlaams Patiëntenplatform en de Gezinsbond al langer voor ijveren.
 
-          Verdere uitrol Uitpas
Cultuurnet Vlaanderen werkte de Uitpas onder de vorige regering uit in samenwerking met het Netwerk tegen Armoede. Het is een kortingssysteem waarbij mensen in armoede op een niet stigmatiserende manier kunnen deelnemen aan culturele activiteiten en andere vrijetijdsinitiatieven, gekoppeld aan toeleiding en groepsvorming. Nu wordt de Uitpas geleidelijk verder uitgerold in Vlaanderen (nu al in 10 regio’s). Lokale besturen moeten die Uitpas ook gebruiken om jeugdwerk en sportclubs toegankelijker te maken.
Lees meer over "5 concrete pistes om kinderarmoede terug te dringen"
Beleidsaanbevelingen project Leerkansen besproken met kabinet onderwijs

Beleidsaanbevelingen project Leerkansen besproken met kabinet onderwijs

18/11/2015
Al in 2007 hebben verenigingen waar armen het woord nemen nagedacht over de samenwerking met de Centra voor Basiseducatie (CBE). De drempels werden in kaart gebracht en de dialoog werd opgestart. In 2011 werden pilootprojecten opgestart (Mechelen, Kortrijk/Menen/Roeselare en Ninove) om te onderzoeken of de educatieve bijdrage van de CBE in armoedeverenigingen laagdrempeliger en flexibeler kon worden gemaakt, met expliciete nadruk op het creëren van leerkansen in een context waar reeds informeel geleerd wordt.

Elk project werd een unieke, leerrijke ervaring. Via intervisie werden alle bevindingen verwerkt in een draaiboek. Op twee ontmoetingsdagen spraken mensen in armoede samen met vrijwilligers en beroepskrachten over hun ervaringen, over leren en de inzet van Basiseducatie in de eigen werking.

Nu de pilootprojecten zijn afgerond was er een verticaal armoede-overleg met het kabinet van de minister van onderwijs. Het Netwerk tegen Armoede lichtte samen met Welzijnsschakels, de Federatie CBE en Vocvo de beleidsaanbevelingen toe.

Lees hier het dossier Leerkansen.
Lees meer over "Beleidsaanbevelingen project Leerkansen besproken met kabinet onderwijs"
Netwerk tegen Armoede wil overleg met CLB's om drempels weg te werken

Netwerk tegen Armoede wil overleg met CLB's om drempels weg te werken

26/10/2015
Het Netwerk tegen Armoede treedt de Vlaamse Scholierenkoepel bij in haar kritiek op de leerlingenbegeleiding van de school en de CLB’s. Ook ouders ervaren grote drempels. Het Netwerk tegen Armoede kaartte dat eerder al aan. Het is positief dat de CLB’s de problemen erkennen en in overleg willen gaan.
 
Lees hier hoe mensen in armoede hun ideale CLB zien.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede wil overleg met CLB's om drempels weg te werken"
School moet werkingsmiddelen ook kunnen gebruiken voor basisbehoeften leerlingen

School moet werkingsmiddelen ook kunnen gebruiken voor basisbehoeften leerlingen

5/10/2015
Als een kind niet tot leren komt omdat sommige basisbehoeften niet zijn voldaan, dan moet de school haar werkingsmiddelen op basis van leerlingenkenmerken hiervoor kunnen aanspreken. Dat staat te lezen in een recent advies van de Vlor (Vlaamse Onderwijsraad) over de toekenning en aanwending van de zogeheten GOK- of SES-financiering in het basis- en secundair onderwijs. Het Netwerk tegen Armoede was nauw betrokken bij de uitwerking van dit advies
 
Daarnaast vindt de Vlor het problematisch dat de bandbreedte – dit is het percentage van de globale financiering dat wordt verdeeld in functie van leerlingenkenmerken – niet armoedegevoelig is. Als over heel Vlaanderen meer kinderen beantwoorden aan de SES-indicatoren, dan wordt het bedrag per leerling dus kleiner.
 
Het decreet over de werkingsmiddelen bevatte tevens een groeipad voor de bandbreedte. De overheid heeft bij opeenvolgende besparingsrondes de decretale bepalingen over dit groeipad aangepast. De Vlor vraagt nu aan de overheid om het decreet op dit punt uit te voeren.
 
Lees hier het volledige advies.
Lees meer over "School moet werkingsmiddelen ook kunnen gebruiken voor basisbehoeften leerlingen"
Maximumfactuur in secundair onderwijs kan kloof tussen kansrijke en kansarme leerlingen terugdringen

Maximumfactuur in secundair onderwijs kan kloof tussen kansrijke en kansarme leerlingen terugdringen

31/08/2015
In aanloop naar de eerste schoolbel worden we geconfronteerd met schrijnende verhalen en cijfers van kansarmoede op onze schoolbanken. Het wordt bijna een jaarlijks ritueel. Dit schooljaar is het niet anders. Maar liefst 1 op 10 kinderen die vandaag naar school trekt, wordt geconfronteerd met (kans)armoede en sociale uitsluiting.

Lees het opiniestuk van Netwerk tegen Armoede op deredactie.be.

Bekijk de reportage in het VRT-journaal.
Lees meer over "Maximumfactuur in secundair onderwijs kan kloof tussen kansrijke en kansarme leerlingen terugdringen"
Terugvordering schooltoelage is geen oplossing tegen spijbelen

Terugvordering schooltoelage is geen oplossing tegen spijbelen

11/06/2015
Studietoelagen moeten automatisch toegekend worden en mogen niet gekoppeld worden aan aanwezigheden/spijbelen. Ondanks het feit dat dit als een allerlaatste stok achter de deur gebruikt wordt in het pestactieplan, dat er een heel systeem aan voorafgaat van ‘problematische afwezigheden’ en dat dit pas van het tweede jaar in kan gaan (na 30 halve dagen problematische afwezigheid), vindt het Netwerk tegen Armoede de terugvordering van studietoelagen geen oplossing. Integendeel, het vergroot de kloof nog tussen kansarme en kansrijke leerlingen. Afhoudingen op kindergeld of andere uitkeringen werkt overigens even contraproductief.

Studietoelagen terugstorten is een zeer zware dobber voor mensen in armoede, zelfs al kan dit in schijven gebeuren. De kosten zijn door de ouders gemaakt, of de leerling nu naar school gaat of niet. Ook afhoudingen bij kinderbijslag zullen leerlingen niet terug naar de schoolbanken krijgen. Integendeel, de problemen binnen gezinnen in armoede worden zo alleen maar groter.

Bovendien leven jongeren in armoede in zulke specifieke thuissituaties dat we ervoor pleiten om aan- en afwezigheden volledig los te koppelen van het al dan niet terugvorderen van toelagen. Studiebeurzen mogen niet afgenomen worden na het vaststellen van een sterk spijbelprobleem. Net mensen in armoede krijgen de grootste schijven en moeten dus ook de grootste bedragen terugstorten. Armoede wordt met armoede bestrijd. Wat met middenklassers die spijbelen? Zij moeten toch ook geen boete betalen? Waar is de evenredigheid? De werkwijze treft niet de leerling, maar wel de ouders. Het brengt geen besef teweeg bij de jongeren. Daarmee schiet deze maatregel zijn doel voorbij.

De aanvraagpapieren voor school- en studietoelagen zijn nog te moeilijk voor veel mensen om in te vullen. Niet iedereen heeft internet. Zelfs medewerkers van welzijnsorganisaties, scholen en verenigingen hebben vormingen nodig over studietoelagen. De scholen moeten helpen bij het invullen van de aanvragen.

Nog handiger lijkt het ons om de school- en studietoelagen, de knelpuntpremies, de lokale kansenpassen en onderwijscheques in één geïntegreerd systeem samen te brengen en alle rechten binnen dat systeem automatisch toe te kennen zonder dat ouders telkens zelf de stap moeten zetten. Dit biedt grote kansen op administratieve vereenvoudiging.
 
Onze standpunten :
  1. Studietoelagen moeten automatisch toegekend worden. 
  2. Schaf de koppeling tussen de schooltoelage en de al dan niet regelmatige (gewettigde) afwezigheid (spijbelen) af. 
Lees het artikel in De Standaard.
Lees meer over "Terugvordering schooltoelage is geen oplossing tegen spijbelen"
Netwerk tegen Armoede sceptisch over gemeentelijke autonomie voor lokale diensten

Netwerk tegen Armoede sceptisch over gemeentelijke autonomie voor lokale diensten

4/06/2015
De Vlaamse regering wil subsidies voor jeugd, sport, cultuur en welzijn onderbrengen in het Gemeentefonds en die middelen niet langer 'oormerken'. Concreet zouden gemeenten het geld kunnen besteden naar eigen goeddunken. Daarmee valt de garantie weg dat ze die zouden inzetten voor vrijetijdsparticipatie, laagdrempelig jeugdwerk of bestrijding van kinderarmoede. Het Netwerk tegen Armoede reageert sceptisch en maakte dat ook duidelijk tijdens de hoorzitting voor de commissie Cultuur van het Vlaams Parlement. Die kwam er na een succesvolle petitie-actie van Hart boven Hard.

Het Netwerk tegen Armoede vraagt uitdrukkelijk dat er een armoedetoets wordt uitgevoerd op de regeringsplannen. Die vraag werd ook al expliciet gesteld aan minister van Armoedebestrijding Homans. Een antwoord kwam er nog niet.

Verder vragen wij dat er een participatiegarantie komt, met name in de adviesraden die de verschillende beleidsdomeinen lokaal opvolgen vanuit het middenveld. Dat kan door te investeren in de kwaliteit ervan of door een verplicht luik participatie te voorzien in de meerjarenplannen.

Monitoring

Het Netwerk tegen Armoede vraagt dat er minstens een zichtbare toewijzing komt van de middelen, dat ze met andere worden gekoppeld worden aan concrete beleidsdoelstellingen, zelfs als ze niet langer geoormerkt zijn. Een andere piste is om een deel van de middelen te laten beheren door de Vlaamse overheid zelf. Tot slot moet er een doorgedreven monitoring komen van het lokale beleid. Dat betekent dan wel dat lokale beleidsdoelstellingen beter omschreven moeten worden in de BBC.

Lees hier de uitgebreide nota die toegelicht werd tijdens de hoorzitting.

Lees het artikel in DeWereldMorgen.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede sceptisch over gemeentelijke autonomie voor lokale diensten"
Recepten voor onderwijs dat kwetsbare kinderen kansen geeft

Recepten voor onderwijs dat kwetsbare kinderen kansen geeft

10/05/2015
De boeiende onderwijsspecial in De Zevende Dag op één bracht de nood aan gerichte maatregelen aan het licht om kwetsbare kinderen en jongeren de kansen te geven die ze verdienen. Voorstellen die het Netwerk tegen Armoede al langer naar voor schuift en die opvallend veel politieke steun kregen, van meerderheid en oppositie:

- Automatische toekenning schooltoelage
- Vermijden van laattijdige betaling schooltoelage
- Maximumfactuur in de eerste graad van het secundair onderwijs
- Heel belangrijk: werkingsmiddelen voor scholen met kansarme leerlingen zouden niet afgeschaft worden
- Sociale stage voor leerkrachten in opleiding

Maria van Vierdewereldgroep Aalst (zie foto) deed een krachtige oproep aan scholen om bewust om te gaan met schoolkosten en op een open en respectvolle manier met kwetsbare gezinnen te communiceren.

Het Netwerk tegen Armoede reageert positief op de engagementen die minister van Onderwijs Crevits aanging tijdens de uitzending. Wij staan klaar om hierover verder met haar in overleg te treden.

Bekijk de uitzending van De Zevende Dag.

Download onze brochure Maak je sterk tegen armoede op school voor directies en leerkrachten met concrete tips voor een kostenbewust beleid en een open en respectvolle communicatie met kwetsbare gezinnen
Lees meer over "Recepten voor onderwijs dat kwetsbare kinderen kansen geeft"
Armoede groeit door federaal beleid

Armoede groeit door federaal beleid

24/03/2015
Het beleid van de vorige en huidige federale regering slaagt er niet in om de armoede in België te doen dalen. Integendeel, met de huidige besparingen verwachten we dat het armoedecijfer nog verder de hoogte in gaat. 1 op 7 Belgen leeft vandaag onder de armoedegrens. Voor Vlaanderen is dat 1 op 10. En toch worden de meest kwetsbare mensen (opnieuw) zwaar getroffen. Dat blijkt uit het Jaarboek Armoede in België 2015.

Armoede is schrijnend, ook in België. Van de 15 % Belgen onder de armoedegrens leeft 1/3 in 'ernstige materiële deprivatie'. Dat betekent dat ze onvoldoende inkomen hebben om facturen en huur te betalen, dat ze hun woning niet voldoende kunnen verwarmen en dat ze zich maar om de 2 dagen een warme maaltijd kunnen veroorloven met vlees, kip of vis. Ze hebben ook geen wasmachine, televisietoestel, telefoon of auto.

De vorige regering onder Di Rupo deed het al: overal verkondigen dat de armoede bestreden zou worden, maar tegelijk de uitsluiting verscherpen. Zo verlaagde ze de werkloosheidsuitkeringen, werd de toegang tot SWT, de inschakelingsuitkering verscherpt, werd er al wat gemorreld aan de index… De huidige regering Michel I schakelt nog een versnelling hoger. Niet alleen is er de indexsprong, die dit en volgend jaar de zogenaamde ‘verhoging’ van de laagste uitkeringen volledig teniet doet, in de jaren daarna stijgen die uitkeringen door besparingen zelfs trager dan tot nu het geval was. Van de aangekondigde inhaaloperatie van de laagste uitkeringen tot de armoedegrens is geen sprake, integendeel. De huur wordt wel geïndexeerd, de accijnzen op brandstof stijgen, de remgelden voor de specialist stijgen… Samen met de besparingen van de Vlaamse regering (water, energie, onderwijs, kinderopvang, zorg, ...) gaan zowat alle uitkeringsgerechtigden er vandaag op achteruit in plaats van vooruit. De beloofde sociale correcties zijn minimaal en zullen helemaal niet volstaan om de meest kwetsbaren vooruit te helpen.

Veel werkzoekende, weinig vacatures

Tegelijk wil ook deze regering werkzoekenden (nog) strenger aanpakken. Door hen hun uitkering af te nemen of er het hakmes in te zetten (inschakelingsuitkeringen voor jongeren, inkomensgarantie-uitkering voor onvrijwillig deeltijds werkenden, anciënniteitstoeslag en SWT voor oudere werklozen), door hen extra voorwaarden op te leggen (gemeenschapsdienst, beschikbaarheid). Zelfs invalide en zieke mensen komen steeds meer onder druk te staan. Totaal zinloos, want er zijn niet eens jobs voor deze mensen. Bij de VDAB staan vandaag 99.326 vacatures open, inclusief dubbeltellingen en nepvacatures. In totaal zijn er in Vlaanderen 237.201 werkzoekenden. Van de openstaande vacatures zijn er maar 28.621 die zich richten naar mensen met enkel een diploma secundair onderwijs. Voor wie geen middelbaar diploma heeft, blijven er amper 1.988 jobaanbiedingen over. Wie laaggeschoold is, maakt dus zeer weinig kans op een job, terwijl werkloosheidsuitkeringen verder afgebouwd worden. Dat is de kortste weg richting stijgende armoede.

Staatssecretaris Elke Sleurs reageerde deze morgen op de cijfers van het Jaarboek met de aankondiging van een nieuw federaal armoedebestrijdingsplan. Dweilen heeft natuurlijk weinig zin als men eerst zelf de kraan wijd open heeft gezet. Deze regering jaagt op dit moment zelf grote groepen mensen de armoede in. Hoog tijd voor socialere keuzes dus. 

Bekijk de reportage in het VRT-journaal.

Beluister het interview op Radio 2 Antwerpen met Marie-Louise De Croock van Sta-An.
Lees meer over "Armoede groeit door federaal beleid"
Besparingen treffen kwetsbaarste gezinnen

Besparingen treffen kwetsbaarste gezinnen

8/01/2015
De besparingen van de Vlaamse en federale regering kosten kwetsbare gezinnen tot 70 euro per maand. Dat blijkt uit berekeningen van Decenniumdoelen, een samenwerkingsverband waarvan Netwerk tegen Armoede een van de partners is. Gezinnen met een laag inkomen zullen het vanaf volgend jaar gemiddeld met 735 euro minder moeten doen. Zij die al het zwaarst getroffen zijn door de crisis, krijgen andermaal de rekening gepresenteerd. Beide regeringen beloofden wel sociale correcties, maar het is zeer onduidelijk hoe ver die zullen gaan en hoe groot de groep is die men een correctie wil toekennen.

Lees het artikel op deredactie.be
Lees meer over "Besparingen treffen kwetsbaarste gezinnen"
GO! for life schenkt 21.776,49 euro aan Netwerk tegen Armoede tijdens Music for Life

GO! for life schenkt 21.776,49 euro aan Netwerk tegen Armoede tijdens Music for Life

23/12/2014
GO! for Life, de overkoepelende actie van het GO! voor Music for Life, heeft 21.776,49  euro opgebracht. Dat heeft afgevaardigd bestuurder Raymonda Verdyck vandaag bekend gemaakt in De Schorre in Boom.
Die opbrengst gaat naar het Netwerk tegen Armoede. Wij gebruiken het bedrag voor de verdere uitbouw van spelotheken en vorming in scholen over schoolkosten en communicatie met kwetsbare gezinnen.
 
Ook de vijfde editie van GO! for Life was een succes.  “Net zoals de vorige jaren waren onze leerkrachten en leerlingen meteen enthousiast,” zegt Raymonda Verdyck. “Onze scholen hebben in korte tijd bijna 10.000 knuffelkonijntjes verkocht en samen met hun eigen acties leverde dat een mooi bedrag op. Ik ben enorm fier op al die geëngageerde leerlingen en collega’s.”
 
“We zijn hier erg blij mee,” zegt Frederic Vanhauwaert van Netwerk tegen Armoede. “We gaan het ingezamelde geld investeren in spelotheken en in nog meer vorming voor leerlingen, leerkrachten en directies in het GO!. Maar deze actie is niet alleen financieel een grote opsteker. Even belangrijk is de boodschap van armoedebestrijding vanuit de kennis en ervaring van mensen in armoede zelf. Het GO! geeft met deze actie dan ook een heel belangrijk maatschappelijk signaal.”

Dank ook aan de Jongsocialisten en SP.A die met de verkoop van brooddozen al meer dan 5.000 euro inzamelden voor het Netwerk tegen Armoede. Dank ook aan de vele individuele schenkers. Het doet deugd om te kunnen rekenen op zoveel solidariteit. We hopen binnenkort een eindbalans van Music for Life te kunnen opmaken.
Lees meer over "GO! for life schenkt 21.776,49 euro aan Netwerk tegen Armoede tijdens Music for Life"
Het ideale clb volgens mensen in armoede

Het ideale clb volgens mensen in armoede

16/12/2014
Het Netwerk tegen Armoede schetst in een lijvig dossier hoe het ideale clb eruit ziet voor mensen in armoede. Dat gebeurde op basis van vier dossiers van verenigingen waar armen het woord nemen en de inbreng van de overleggroep onderwijs binnen het Netwerk. Opvallend is dat ouders in armoede het clb een meer centrale rol willen geven als brug tussen leerlingen, ouders en leerkrachten/directies. Het Netwerk tegen Armoede had vorige week hierover een constructief overleg met minister van Onderwijs Hilde Crevits.

Lees het volledige dossier.
Lees meer over "Het ideale clb volgens mensen in armoede"
Beste leden van de commissie armoedebestrijding van het Vlaams Parlement

Beste leden van de commissie armoedebestrijding van het Vlaams Parlement

27/11/2014
Beste leden van de commissie armoedebestrijding van het Vlaams Parlement,
 
Vandaag bespreken jullie de beleidsnota armoedebestrijding. Naar aanleiding hiervan willen wij als Netwerk tegen Armoede (die 60 organisaties van mensen in armoede verenigt in Vlaanderen en Brussel) een positieve oproep doen. Mensen in armoede zijn bijzonder ongerust over hoe hun situatie de komende maanden zal evolueren. Er ligt immers een heel sterke nadruk op besparingen, waarvan duidelijk is dat ze ook mensen in armoede of mensen die nu net rondkomen zullen raken. Anderzijds horen we veel te weinig waar echt in armoedebestrijding zal geïnvesteerd worden de komende jaren.
Daarom volgende oproep:
1.     Wij vragen de parlementsleden om mee toe te zien op het consequent en degelijk uitvoeren van armoedetoetsen op beleidsmaatregelen, en met de resultaten dan ook rekening te houden. In de praktijk merken we dat er al heel wat beslissingen genomen werden (bv. optrekken maximumfactuur in het onderwijs, optrekken van de tarieven van De Lijn, …) waar deze armoedetoets niet op uitgevoerd werd.
2.     Vlaanderen beschikt met de 6de staatshervorming over heel wat meer hefbomen inzake armoedebestrijding. Terecht stelt het regeerakkoord dat er bij alle nieuwe bevoegdheden moet bekeken worden welke impact ze op armoedebestrijding hebben en dat deze dan ook maximaal moeten ingezet worden in de strijd tegen armoede. Wij roepen de parlementsleden op om deze doelstelling uit het regeerakkoord in alle commissies en bij alle beleidsnota’s nadrukkelijk op de voorgrond te plaatsen. Inzake kinderbijslag, woonbonus, aspecten binnen het werkgelegenheidsbeleid, de eerstelijns juridische hulpverlening, … zijn er cruciale hefbomen om de situatie van mensen in armoede structureel te verbeteren en zo de armoededoelstellingen van het Pact 2020 waar te maken.
3.     We roepen op om de problematiek van ‘gekleurde armoede’  meer aandacht te geven.
4.     Tot slot roepen we parlementsleden (naast de Vlaamse Regering uiteraard) op om op het terrein naar de grote ongerustheid van mensen in armoede te luisteren en hen antwoorden op hun vragen te geven. Deze dialoog is bovendien van grote waarde in het verder vorm geven van beleid.
 
Alvast dank en een goede bespreking toegewenst en uitkijkend naar een stevig armoedebestrijdingsbeleid de komende jaren,
Lees meer over "Beste leden van de commissie armoedebestrijding van het Vlaams Parlement"
Besparingen op kansarme kinderen in onderwijs nieuwe klap in het gezicht van kwetsbare gezinnen

Besparingen op kansarme kinderen in onderwijs nieuwe klap in het gezicht van kwetsbare gezinnen

7/11/2014
Het Netwerk tegen Armoede vindt het terugschroeven van de middelen voor kansarme kinderen in het onderwijs onbegrijpelijk. Dit is de zoveelste klap in het gezicht van kwetsbare gezinnen. Eerder kregen mensen in armoede al de verhoging van de maximumfactuur over zich heen. Het Vlaamse onderwijs heeft al de slechte eigenschap om de kloof tussen rijk en arm verder uit te diepen. Deze maatregelen zullen dat alleen maar versterken.

Verenigingen waar armen het woord nemen beraden zich momenteel over verdere protestacties. De ongerustheid over deze en andere besparingsmaatregelen stijgt met de dag. En de Vlaamse regering heeft tot nog toe geen enkel geruststellend signaal gegeven. Mensen in armoede worden meer en meer aan hun lot overgelaten, zo lijkt het.
Lees meer over "Besparingen op kansarme kinderen in onderwijs nieuwe klap in het gezicht van kwetsbare gezinnen"
De betaalbaarheid van het Vlaams onderwijs: armoe troef?

De betaalbaarheid van het Vlaams onderwijs: armoe troef?

27/10/2014
Armoedebestrijding is hot. De media heeft het thema (her)ontdekt en de Vlaamse regering-Peeters I zette haar prioriteiten in op kinderarmoede. Ook binnen het onderwijs leeft het thema sterk. Steeds meer gezinnen hebben moeite om schoolfacturen betaald te krijgen.

Lees het volledige artikel in Caleidoscoop, het tijdschrift van de clb's verbonden aan het vrij onderwijs.
Lees meer over "De betaalbaarheid van het Vlaams onderwijs: armoe troef?"
Betaalbaar onderwijs? Het kan!

Betaalbaar onderwijs? Het kan!

15/10/2014
De gemeenteschool in Herzele, stadsschool De Notelaar in Aalst of het atheneum Wollemarkt in Mechelen, allemaal bieden ze onderwijs aan een zeer lage prijs, zodat financiële drempels wegvallen voor kwetsbare gezinnen en kinderen hun talenten ten volle kunnen ontplooien. Zo zijn er nog tal van scholen die bewust omgaan met kosten en op een open, respectvolle manier omgaan met kwetsbare gezinnen. In de provincie Antwerpen hanteert het provinciaal onderwijs op eigen initiatief een maximumfactuur in de middelbare scholen. Na de publicatie van onze brochure Maak je sterk tegen armoede op school 2 jaar geleden bleek al een grote belangstelling van scholen om daarrond een sociaal beleid te voeren.

Daarom is de recent aangekondigde verhoging van de maximumfactuur in het basisonderwijs een zeer spijtig signaal. Scholen tonen elke dag dat het anders kan. Tegelijk maken een heel pak andere scholen zich schuldig aan bedenkelijke praktijken. Incassobureau's en gerechtsdeurwaarders gaan onbetaalde facturen innen bij gezinnen die financieel al in de problemen zitten. Kinderen krijgen geen rapport uitgereikt of geen warme schoolmaaltijd omdat ouders de factuur niet kunnen betalen. Met een duurdere maximumfactuur zullen ouders hier nog vaker mee geconfonteerd worden en zullen scholen aankijken tegen nog meer onbetaalde facturen.


Lees meer over "Betaalbaar onderwijs? Het kan!"
Verhoging maximumfactuur zal onbetaalde schoolfacturen nog doen toenemen

Verhoging maximumfactuur zal onbetaalde schoolfacturen nog doen toenemen

8/10/2014
Het Netwerk tegen Armoede vindt het onbegrijpelijk dat de maximumfactuur verhoogd wordt in het basisonderwijs. Voor de eerste kleuterklas gaat het zelfs om een verdubbeling. Dat dreigt de kleuterparticipatie, waar de voorbije jaren ernstig werk van gemaakt is, opnieuw te bemoeilijken. "Daarmee wordt de factuur voor besparingen eens te meer doorgeschoven naar de meest kwetsbare gezinnen. Coördinator Frederic Vanhauwaert: "De maximumfactuur had er de afgelopen jaren net voor gezorgd dat scholen gingen nadenken over hoe ze onnodige schoolkosten konden vermijden. Een grote stap voorwaarts dus. Nu wordt dat voor een stuk teruggedraaid."

Met de verhoging geeft de Vlaamse regering een bijzonder pijnlijk signaal aan mensen in armoede, op een moment dat steeds meer scholen incassobureau's en deurwaarders inschakelen en kinderen van gezinnen in armoede zwaar geviseerd worden, van het inhouden van schoolrapporten tot de weigering om nog warme schoolmaaltijden aan te bieden. Door de verhoging zal dit soort bedenkelijke pratkijken nog toenemen.

Het Netwerk tegen Armoede zal blijven ijveren voor:

- Automatische toekenning van de schooltoelage

- Verhoging van de schooltoelage voor de laagste inkomens, dit zou minstens de verhoging van de maximumfactuur moeten compenseren voor gezinnen met een laag inkomen

- Uitbreiding van de maximumfactuur naar het secundair onderwijs
Lees meer over "Verhoging maximumfactuur zal onbetaalde schoolfacturen nog doen toenemen"
Kinderen schoolmaaltijd onthouden is verwerpelijk

Kinderen schoolmaaltijd onthouden is verwerpelijk

2/10/2014
Het Netwerk tegen Armoede reageert verontwaardigd op de praktijken van het gemeentelijk onderwijs in Meise, waar kinderen een warme maaltijd geweigerd wordt als hun ouders openstaande schoolfacturen hebben. Een discriminerende praktijk die kinderen zwaar stigmatiseert. Wij doen een oproep om het probleem van de stijgende schoolkosten ernstig te nemen, op Vlaams en op lokaal niveau. Het gemeentebestuur in Meise roepen wij op om zo snel mogelijk met ons in dialoog te treden en naar alternatieven te zoeken voor het weigeren van schoolmaaltijden.
 
Kwetsbare gezinnen krijgen schoolkosten steeds moeilijker betaald. Dat heeft enerzijds te maken met een te laag budget voor die gezinnen (te laag inkomen, hoge kosten voor huur en energie, vaak ook hoge medische kosten) en anderzijds met een weinig sociaal kostenbeleid op scholen zelf. Het is schrijnend om deze praktijken te dien opduiken terwijl tegelijkertijd de boterhammentaks in veel gemeentescholen ingevoerd of verhoogd wordt. Kinderen die hun boterhammen meenemen naar school, krijgen met andere woorden even goed de rekening gepresenteerd (onder de vorm van ‘stoelgeld’).
 
Nochtans kan het ook anders. Het Netwerk tegen Armoede lanceerde in november 2012 de brochure Maak je sterk tegen armoede op school voor leekrachten en directies met tips om de schoolkosten voor ouders beheersbaar te houden en op een respectvolle manier met hen te communiceren. Dat houdt onder meer in dat kinderen niet aangesproken worden op onbetaalde facturen, dat gespreide betaling actief aangeboden wordt en dat er rekening gehouden wordt met gezinnen die geen budget hebben voor computer of internet.
 
Wij stellen vast dat scholen deze houding ook hanteren al selectiemiddel. Ouders zullen sneller geneigd zijn om hun kind van school te laten veranderen als zij op die manier geviseerd worden. Een perverse manier van werken.
 
Naast de tips voor scholen stelt het Netwerk tegen Armoede ook structurele maatregelen voor om het onderwijs betaalbaar te houden voor kwetsbare gezinnen:
 
-          Maximumfactuur uitbreiden naar de eerste graad secundair onderwijs
-          Maximumfactuur per graad en per richting in de tweede en derde graag secundair onderwijs
-          Schooltoelagen in functie van studierichting (hoe hoger de kosten, hoe hoger de toelage)
-          Automatische toekenning van de schooltoelage en verhoging voor de laagste inkomens

Helaas was daar niets over terug te vinden in de Septemberverklaring en het regeerakkoord van de Vlaamse regering. Wij doen hiermee een oproep om het probleem van de stijgende schoolkosten ernstig te nemen, op Vlaams en op lokaal niveau. Het gemeentebestuur in Meise roepen wij op om zo snel mogelijk met ons in dialoog te treden en naar alternatieven te zoeken voor het weigeren van schoolmaaltijden.”
Lees meer over "Kinderen schoolmaaltijd onthouden is verwerpelijk"
Netwerk tegen Armoede wil schoolkosten terugdringen via maximumfactuur en schooltoelage

Netwerk tegen Armoede wil schoolkosten terugdringen via maximumfactuur en schooltoelage

3/09/2014
Het Netwerk tegen Armoede riep minister van Onderwijs Crevits in De Ochtend op Radio 1 op om een aantal concrete maatregelen te nemen in de strijd tegen te hoge schoolkosten. Deze kwestie moet op de politieke agenda via de beleidsnota van de minister. In het regeerakkoord staat hier niks over.

Coördinator Frederic Vanhauwaert pleitte voor:
 
- invoering van de maximumfactuur in het secundair onderwijs. Met een algemene maximumfactuur in de eerste graad en vanaf de tweede graad met een aangepast bedrag per studierichting.
 
- automatische toekenning van de schooltoelage
 
- verhoging van de schooltoelage voor de laagste inkomens
 
Het Netwerk tegen Armoede roept ook de federale onderhandelaars op om hun verantwoordelijkheid te nemen en in het regeerakkoord te voorzien dat alle inkomens en uitkeringen worden verhoogd tot minstens de Europese armoedegrens. Dat moet gezinnen de nodige ademruimte geven om kosten voor basisbehoeften, waaronder schoolkosten, te kunnen financieren.
 
Tot slot verwijst het Netwerk tegen Armoede ook naar haar brochure "Maak je sterk tegen armoede op school" (http://www.netwerktegenarmoede.be/documents/Maak-je-sterk-tegen-armoede-op-school.pdf), een heel concreet stappenplan voor directies en leerkrachten om de kosten te beperken en op een open, respectvolle manier met kwetsbare gezinnen te communiceren. Een greep uit de tips: bied gespreide betaling aan en de mogelijkheid om cash te betalen, denk aan schooluitstappen die per fiets mogelijk zijn en denk ook aan minder zichtbare kosten (brooddozen, laarzen, vervoer, computer en printer voor huiswerk,…). De brochure werd gelanceerd in 2012 kreeg meteen veel belangstelling bij directies en leerkrachten. De eerste druk van 4.000 exemplaren was in geen tijd de deur uit. 

Herbeluister het interview in Vandaag op Radio 1.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede wil schoolkosten terugdringen via maximumfactuur en schooltoelage"
Maximumfactuur in secundair onderwijs en hogere schooltoelage tegen schoolkosten

Maximumfactuur in secundair onderwijs en hogere schooltoelage tegen schoolkosten

28/08/2014
Het Netwerk tegen Armoede is niet verrast door de resultaten van het onderzoek dat ouderkoepels voerden en die verschenen in Klasse. Daaruit blijkt dat heel wat scholen de kosten bewust hoog houden. Vanuit de 59 verenigingen waar armen het woord nemen krijgen wij veel signalen binnen die het fenomeen bevestigen. Schoolkosten beheersen is een gedeelde verantwoordelijkheid van de Vlaamse overheid en van de scholen zelf. De uitbreiding van de maximumfactuur naar het secundair onderwijs en een automatische toekenning en verhoging van de schooltoelage voor de laagste inkomens zijn belangrijke instrumenten om financiële drempels in het leerplichtonderwijs weg te werken.
 
De maximumfactuur heeft in het basisonderwijs haar nut bewezen. Ze heeft basisscholen ertoe aangezet om na te denken welke kosten echt nodig zijn en te zoeken naar betaalbare alternatieven, bijvoorbeeld voor dure schooluitstappen. Met de maximumfactuur zijn niet alle drempels weggewerkt, maar het was zeker een grote stap vooruit.
 
Daarom pleit het Netwerk tegen Armoede voor een uitbreiding naar het secundair onderwijs, met een veralgemeende maximumfactuur in de eerste graad en een aangepaste maximumfactuur in de tweede en derde graad, in functie van de studierichting.
 
Daarnaast vragen wij al langer de automatische toekenning van de schooltoelage en een verhoging voor de laagste inkomens. De automatische toekenning zit al in de pijplijn en zou vanaf dit schooljaar een feit moeten zijn. Wij hopen dat de nieuwe Vlaamse regering hier de engagementen van de vorige verderzet.
 
Ook de scholen hebben een belangrijke verantwoordelijkheid. Onnodige kosten, dure schooluitstappen en een gebrekkige communicatie leiden nog al te vaak tot uitsluiting van kwetsbare gezinnen. Daarom lanceerden wij in 2012 de brochure Maak je sterk tegen armoede op school, een heel concreet stappenplan voor directies en leerkrachten om de kosten te beperken en op een open, respectvolle manier met kwetsbare gezinnen te communiceren. Een greep uit de tips: bied gespreide betaling aan en de mogelijkheid om cash te betalen, denk aan schooluitstappen die per fiets mogelijk zijn en denk ook aan minder zichtbare kosten (brooddozen, laarzen, vervoer, computer en printer voor huiswerk,…). De 4.000 exemplaren waren heel snel de deur uit en momenteel is de brochure aan haar tweede druk toe. Het toont aan dat heel wat scholen wel degelijk op zoek zijn naar manieren om schoolkosten te beperken. Te hoge schoolkosten zijn dus niet alleen een kwestie van onwil, maar even goed van een gebrek aan kennis over de impact van schoolkosten.
 
In het algemeen blijft een grote groep ouders kampen met een nijpend gebrek aan inkomen. Heel wat gezinnen moeten rondkomen met een inkomen dat ver onder de armoedegrens ligt. Zolang niet alle inkomens en uitkeringen tot die grens verhoogd worden, zal de betaalbaarheid van ons leerplicht onderwijs problematisch blijven.
Lees meer over "Maximumfactuur in secundair onderwijs en hogere schooltoelage tegen schoolkosten"
Boterhammentaks duwt kwetsbare gezinnen verder de armoede in

Boterhammentaks duwt kwetsbare gezinnen verder de armoede in

29/06/2014
De boterhammentaks is een asociale maatregel die kwetsbare gezinnen verder in de armoede duwt en het aantal onbetaalde schoolfacturen nog verder zal doen oplopen. Dat stelt het Netwerk tegen Armoede. Steeds meer scholen rekenen een vergoeding aan voor middagtoezicht (soms verbloemd als stoelgeld) of trekken die vergoeding op, zo blijkt vandaag uit persberichten. Concreet krijgen kinderen die hun boterhammen meebrengen naar school toch een bijkomende factuur die kan oplopen tot 270 euro per schooljaar. Netwerk tegen Armoede kan de trend bevestigen. Wij krijgen uit verschillende van onze verenigingen waar armen het woord nemen signalen dat de kosten voor middagtoezicht oplopen.
 
Eerder bleek al dat het aantal onbetaalde schoolfacturen stijgt en dat steeds meer scholen een beroep doen op incassobureau’s of deurwaarders om die facturen te innen. “Oplopende kosten voor middagtoezicht zullen die trend alleen maar doen toenemen”, zegt coördinator Frederic Vanhauwaert van het Netwerk tegen Armoede. “Terwijl het ook anders kan. Daarom hebben wij een stappenplan uitgewerkt waarmee scholen aan de slag kunnen om de kosten binnen de perken te houden en op een open, respectvolle manier met kwetsbare gezinnen te communiceren.” Daarin pleiten we onder meer voor de mogelijkheid tot gespreide betaling, een open gesprek met ouders bij betalingsproblemen (als alternatief voor incasso) en om te vermijden kosten buiten de maximumfactuur zoveel mogelijk te beperken. De boterhammentaks is daar een schoolvoorbeeld van.”
 
De taks is een gevolg van het feit dat middagtoezicht niet meer tot het takenpakket van het onderwijzend personeel mag gerekend worden, waardoor scholen hiervoor extra personeel moeten aanwerven. Een maatregel die meer nadelen dan voordelen blijkt te hebben. Het stond in de sterren geschreven dat dit de schoolfacturen de hoogte in zou jagen. Bovendien zijn tarieven van 1,5 euro per dag (realiteit in sommige scholen) niet zomaar kostendekkend, maar genereren scholen op die manier extra inkomsten op kap van de ouders. Dat kan voor het Netwerk tegen Armoede nooit de bedoeling zijn.
 
Het stappenplan ‘Maak je sterk tegen armoede op school’ is hier te downloaden.

Lees het artikel in De Morgen.

Lees het artikel in De Standaard.

Lees het artikel op deredactie.be.

Herbeluister het interview in Vandaag op Radio 1 (vanaf 36:20).

Bekijk het debat in De Zevende Dag.
Lees meer over "Boterhammentaks duwt kwetsbare gezinnen verder de armoede in"
Schoolkosten swingen de pan uit

Schoolkosten swingen de pan uit

22/05/2014
Schoolkosten blijken voor steeds meer mensen zwaar door te wegen in het huishoudbudget. Een schrijnende situatie die kinderen al te vaak de kans ontzegt om hun talenten waar te maken. Maria en Nele van Vierdewereldgroep Mensen voor Mensen in Aalst pleiten in Het Nieuwsblad voor de uitbreiding van de maximumfactuur naar het secundair onderwijs.

Lees hier het artikel in Het Nieuwsblad.

Lees hier de reacties van de verschillende politieke partijen.
Lees meer over "Schoolkosten swingen de pan uit"
Verkiezingen 2014: Breid maximumfactuur uit naar secundair onderwijs

Verkiezingen 2014: Breid maximumfactuur uit naar secundair onderwijs

25/04/2014
Het Netwerk tegen Armoede vindt dat binnen het Vlaams onderwijs tijdens de laatste jaren voornamelijk de kosten boven komen drijven als prioritair armoedethema. Meer en meer scholen, zeker in het secundair onderwijs, worden geconfronteerd met onbetaalde facturen. Het totaalbedrag van onbetaalde facturen loopt intussen binnen de onderwijsnetten op tot een bedrag met meerdere nullen.
 
De verhoogde inzet van incassobureaus en het niet uitdelen van rapporten –een nochtans door de wet verboden praktijk- zijn daar de veel besproken gevolgen van. Nog maar vijf jaar geleden was de inzet van incassobureaus een beperkt fenomeen. Binnen de verenigingen waar armen het woord nemen waren zulke getuigenissen toen vrij uitzonderlijk. Vandaag is het schering en inslag. Uit alle hoeken van Vlaanderen lopen de getuigenissen binnen. Recent duiken zelfs de eerste getuigenissen op dat sommige scholen samenwerken met deurwaarders. Voor het Netwerk tegen Armoede is dit op de eerste plaats een teken aan de wand dat het Vlaams onderwijs langzaam maar zeker onbetaalbaar aan het worden is. Op de eerste plaats voor gezinnen in armoede.
 
In het secundair onderwijs stelt zich het probleem van de betaalbaarheid (nog) scherper. De bedragen die de gezinnen moeten betalen voor de opleiding van hun kind in een secundaire school liggen een heel stuk hoger dan die van het basisonderwijs, waar er met een maximumfactuur gewerkt wordt. De problemen zijn gekend. Niet alleen schieten de schoolfacturen in het secundair onderwijs de hoogte in, zeker nu de digitalisering van het onderwijs definitief doorgebroken lijkt, maar de verschillen tussen de studierichtingen, en zelfs tussen de scholen onderling, zijn gigantisch. Opleidingen in het beroeps- en technisch onderwijs, richtingen waarop jongeren uit gezinnen in armoede in Vlaanderen blijkbaar een abonnement op hebben –het buitengewoon onderwijs even buiten beschouwing gelaten-, zijn opvallend duurder dan het aso. Elke jongere moet kunnen studeren wat hij/zij graag wil. Hiervoor zijn meerdere maatregelen noodzakelijk die buiten het kostenverhaal vallen. Des te opvallender is het dat een structurele aanpak om de schoolkosten te beheersen volledig ontbreekt in de hervorming van het secundair onderwijs. De urgentie lijkt nog niet overal te zijn doorgedrongen. De Vlaamse regering moet dringend structurele maatregelen nemen om het secundair onderwijs terug betaalbaar te maken.

Strijd op 3 fronten
 
Het Netwerk tegen Armoede vindt dat de problematiek van de onbetaalde schoolfacturen op drie terreinen moet worden aangepakt : structureel beheersen van de schoolkosten, optrekken van het gezinsinkomen en een sociale correctie.
 
Structurele maatregelen om de kosten te beheersen zijn, volgens ons, het invoeren van een maximumfactuur in de eerste graad van het secundair onderwijs, voor de meerdaagse uitstappen en op maat, per studierichting in de tweede en derde graad secundair onderwijs, en het gratis ter beschikking stellen van het schoolmateriaal nodig voor het behalen van de eindtermen.

Automatische en hogere schooltoelage
 
Aan de inkomenszijde van de gezinnen moet gewerkt worden door niet alleen de schooltoelagen automatisch toe te kennen, maar ook door ze op te trekken voor de laagste inkomens en door ze afhankelijk te maken van de te verwachte kostprijs van de studierichting in de tweede en de derde graad secundair onderwijs. Een hervorming van het kindergeld, nu een Vlaamse bevoegdheid, moet leiden tot het verhoogd beschikbaar inkomen voor de gezinnen met een laag inkomen.
 
Ook na het nemen van deze maatregelen zullen scholen worden geconfronteerd met, weliswaar minder, onbetaalde facturen. Hier moet ruimte zijn voor wat het Netwerk tegen Armoede een sociale correctie noemt. Voorzie in combinatie met een sociale schoolkas de mogelijkheid om voor bepaalde gezinnen delen van de schoolfactuur kwijt te schelden.
 
Lees meer over "Verkiezingen 2014: Breid maximumfactuur uit naar secundair onderwijs"
Eenoudergezinnen, een extra kwetsbare groep

Eenoudergezinnen, een extra kwetsbare groep

1/04/2014
De VRT maakte in een grootschalig onderzoek de kaart van Vlaanderen. Eenoudergezinnen komen daar uit als een extra kwetsbare groep. Het armoederisico ligt er op 22 %, dubbel zo hoog als bij de gemiddelde Vlaamse bevolking. Alleenstaande ouders worden geconfronteerd met een resem problemen: moeilijke combinatie werk-gezin, te dure gezondheidszorg, hoge schoolkosten, ...

Beluister de reportage in Vandaag op Radio 1.
Lees meer over "Eenoudergezinnen, een extra kwetsbare groep"
Aanpak onbetaalde schoolfacturen van minister Smet dreigt omgekeerd effect te hebben

Aanpak onbetaalde schoolfacturen van minister Smet dreigt omgekeerd effect te hebben

31/03/2014
Het Netwerk tegen Armoede klaagt al langer de praktijk aan dat scholen incassobureaus inzetten om hun onbetaalde facturen gerecupereerd te krijgen. Een initiatief van de minister van onderwijs is noodzakelijk. Op het eerste zicht klinken ze goed, de plannen van minister van onderwijs Smet. Zeker zoals ze in de pers zijn omschreven. De concretisering van deze plannen, niet te lezen in de pers,  is een ander verhaal. Het Netwerk tegen Armoede reageert zeer ontgoocheld op die concretisering. De op te richten centrale dienst zal haar werking uitbesteden aan een incassobureau, terwijl ouders facturen zullen moeten afbetalen tot hun kind al lang het huis uit is. Wij vragen al langer een initiatief hierrond, maar met wat nu voorligt zijn gezinnen in armoede niet geholpen, wel integendeel. Volgens het Netwerk tegen Armoede rolt de minister tapijt open voor de creatie van een ‘Vlaams incassobureau’, met instemming van de Vlaamse overheid. Waardoor we nog verder van huis zijn.
 
Bij gezinnen die hun facturen niet betalen, zijn er twee groepen: zij die niet willen en zij die niet kunnen betalen. Het Netwerk tegen Armoede hoopte dat de dienst schoolfacturen scholen zou helpen bij het bepalen van een profiel voor elk gezin. Wat is de financiële situatie en in welke mate schuilen er achter de onbetaalde facturen grotere financiële problemen?

Kwijtschelding
 
Bij gezinnen die onvoldoende middelen hebben, vragen wij dat er een haalbaar afbetalingsplan afgesproken wordt van maximum 5 jaar, zoals dat ook geldt voor de collectieve schuldenregeling. Wat binnen die 5 jaar niet op een redelijke manier kan afbetaald worden, kan kwijtgescholden worden. In de plannen van minister Smet moeten gezinnen altijd de volledige factuur terugbetalen. Desnoods worden de afbetalingsplannen heel ver in de toekomst uitgesmeerd. Of zoals een ouder in armoede het verwoordt: “De schoolfacturen van mijn dochter kunnen dus gespreid worden tot wanneer ze getrouwd is en zelf kinderen heeft.”
 
Bovendien is het de bedoeling dat de nieuwe dienst haar werking uitbesteedt aan de privé-sector. Met andere woorden, het zal een incassobureau, een gerechtsdeurwaarder of een advocatenbureau zijn dat de facturen int. Scholen zullen een toetredingskost betalen en een deel van het geïnde geld. Een commercieel bedrijf zal dus winst maken met de onbetaalde schoolfacturen en heeft er dus alle belang bij om die zoveel mogelijk te innen, ongeacht de financiële situatie van de gezinnen met betalingsproblemen. Het Netwerk tegen Armoede vindt dat deze dienstverlening binnen de administratie Onderwijs moet gebeuren, met een stevige inbreng van ervaringsdeskundigen, en in samenwerking met de administratie Welzijn. Als men de dienst toch wil uitbesteden, waarom dat niet aan de caw’s, die veel beter geplaatst zijn om de achterliggende redenen van niet-betaling in kaart te brengen.

Geen engagement van scholen
 
Het Netwerk tegen Armoede betreurt dat er van de scholen nauwelijks een engagement gevraagd wordt. Ze worden op geen enkele manier aangesproken op hun verantwoordelijkheid om de schoolkosten te beperken. Scholen hoeven als het ware de facturen maar door te sturen naar het nieuw op te richten ‘Vlaams incassobureau’ en hun probleem is opgelost.
 
Nochtans kan het ook anders. In Sint-Niklaas neemt de lokale overheid een deel van de onbetaalde facturen op zich. De scholen engageren zich in ruil om de kosten in kaart te brengen en hun totale schoolkost jaarlijks stabiel te houden of kleiner te maken. Een win-win-situatie, want ouders zien de schoolkosten verminderen en scholen worden veel minder geconfronteerd met onbetaalde facturen.
Natuurlijk willen scholen hun facturen betaald zien. Daar hebben wij alle begrip voor. Er zijn meer en meer onbetaalde facturen omdat de kosten, voornamelijk van secundaire scholen, blijven stijgen.  De inzet van incassobureau’ is daar het gevolg van.

Structurele maatregelen
 
Daarom vragen wij al langer dat de Vlaamse overheid structurele maatregelen neemt om kosten te beheersen:
 
  • Maximumfactuur in de eerste graad van het secundair onderwijs Maximumfactuur per studierichting in de tweede en derde graag secundair onderwijs
  • Gratis schoolmateriaal dat nodig is om de eindtermen te behalen in het secundair onderwijs.
 
Ook aan de inkomenszijde voor de gezinnen heeft de Vlaamse overheid nog veel werk voor de boeg:
 
  • Automatische toekenning schooltoelage (jaar na jaar uitgesteld, maar nu beloofd voor schooljaar 2014-2015)
  • Optrekken van de schooltoelage voor de laagste inkomens
  • Schooltoelage afhankelijk maken van de kostprijs per studierichting in tweede en derde graag secundair onderwijs
Lees meer over "Aanpak onbetaalde schoolfacturen van minister Smet dreigt omgekeerd effect te hebben"
Netwerk tegen Armoede wil dat scholen capaciteit blijven bekend maken

Netwerk tegen Armoede wil dat scholen capaciteit blijven bekend maken

31/03/2014
Morgen komt de commissie onderwijs in het Vlaams parlement samen. In het decreet OD XXIV wordt gestemd over een amendement op het inschrijvingsdecreet. Daarin wordt voorgesteld de plicht van de scholen af te schaffen om voor alle studiejaren de capaciteit te bepalen en deze voor de inschrijvingsperiode kenbaar te maken. Het Netwerk tegen Armoede pleit voor het behoud van de capaciteitsbepaling. Vooral jongeren uit gezinnen waarvan de scholen weten dat er betalingsproblemen zijn en jongeren van buitenlandse afkomst krijgen nu al het makkelijkst een weigering van inschrijvng omdat er geen plaatsen meer zijn. Het Netwerk tegen Armoede vreest dat de afschaffing van de capaciteitsregel de deur helemaal open zet voor geselecteerde inschrijvingen. Wij hopen dat de commissie onderwijs dit amendement wegstemt.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede wil dat scholen capaciteit blijven bekend maken"
Netwerk tegen Armoede wil budget voor armoedebestrijding bij start nieuwe regeringen

Netwerk tegen Armoede wil budget voor armoedebestrijding bij start nieuwe regeringen

31/03/2014
Het Netwerk tegen Armoede deed in De Tijd een oproep om al in de onderhandelingen voor een nieuwe Vlaamse en federale regering budget en maatregelen te voorzien voor armoedebestrijding. De voorbije jaren is gebleken dat het te moeilijk is om tijdens de legislatuur daarvoor een draagvlak te vinden. Prioriteiten zijn onder meer de verhoging van inkomens en uitkeringen boven de armoedegrens en sociale bijsturing van de bevoegdheden die naar Vlaanderen komen, zoals de kinderbijslag en de woonbonus.

Lees hier het artikel in het verkiezingsmagazine van De Tijd.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede wil budget voor armoedebestrijding bij start nieuwe regeringen"
Het nationale kinderarmoedeplan heeft alles van een doorsnee reclamecampagne

Het nationale kinderarmoedeplan heeft alles van een doorsnee reclamecampagne

21/03/2014
Het aantal gezinnen dat in België moeilijk rondkomt, blijft stijgen. Deze cijfers zijn gepubliceerd in het Federaal Jaarboek Armoede en sociale uitsluiting. Het aantal kinderen dat in armoede opgroeit is 1 op 5, in Brussel 1 op 3. Staatsecretaris Maggie De Block reageert op deze schrijnende cijfers met een ware reclamecampagne voor haar 'Nationaal Kinderarmoedeplan'. Bij mensen in armoede roept dit wrange gevoelens op.


Lees het gezamelijke opiniestuk van Netwerk tegen Armoede en BAPN.
Lees meer over "Het nationale kinderarmoedeplan heeft alles van een doorsnee reclamecampagne"
Armoedetoets houdt dicriminerende regelgeving voor mensen in armoede tegen

Armoedetoets houdt dicriminerende regelgeving voor mensen in armoede tegen

14/03/2014
Vandaag besliste de Vlaamse Regering, op initiatief van minister Lieten, de armoedetoets definitief te verankeren in het Vlaams beleid.  De armoedetoets moet ervoor zorgen dat mensen in armoede niet meer gediscrimineerd worden door nieuwe regelgeving. 

Tijdens het draaien van de armoedetoets wordt er een dialoog opgestart tussen mensen met ervaringskennis uit armoedeorganisaties en de actoren uit het wetenschappelijke veld. Het Netwerk tegen Armoede en het Vlaams Steunpunt Armoedebestrijding (VLAS) spelen hierbij een cruciale rol. Concreet wordt de input van die beide soorten ‘kennis’ bijeengebracht in een document dat bij het voorstel van beslissing wordt gevoegd, zodat de toets mee onderwerp wordt van het publieke debat.

Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator van het Netwerk tegen Armoede, is blij dat deze belangrijke prioriteit uit het Vlaams Actieplan Armoedebestrijding helemaal afgerond is.  “Met het structureel maken van de armoedetoets gaan beleidsmakers reeds voor het nemen van de beslissing weten of hun maatregel effectief armoedebestrijdend is.”

Lees het artikel in De Morgen.
Lees meer over "Armoedetoets houdt dicriminerende regelgeving voor mensen in armoede tegen"
Cartoons helpen drempels naar clb overbruggen

Cartoons helpen drempels naar clb overbruggen

28/02/2014
Voor ouders in armoede is de stap naar het CLB niet vanzelfsprekend. Ze ervaren drempels naar het CLB. De CLB-medewerkers van hun kant, zijn zich hier niet altijd van bewust. Waardoor beide partijen elkaar niet altijd even goed begrijpen. Ouders in armoede van Vierdewereldgroep Mensen voor Mensen in Aalst maakten zelf cartoons over hoe ze dat ervaren. De cartoons laten CLB-medewerkers stilstaan bij de drempels die ouders in armoede moeten overwinnen. Zo hopen ouders mee de kloof te overbruggen.
 
De cartoons zijn samengebracht in een aantrekkelijke brochure. Die gaat ook gepaard met een stappenplan voor clb-medewerkers om beter te communiceren met kwetsbare ouders en hun kinderen.
 
U vindt alle info hier.
Lees meer over "Cartoons helpen drempels naar clb overbruggen"
Mensen in armoede gingen in gesprek met politici en stelden hun eisen voor de verkiezingen voor

Mensen in armoede gingen in gesprek met politici en stelden hun eisen voor de verkiezingen voor

21/02/2014
In een dialoogdag van het Netwerk tegen Armoede en De Link kregen mensen in armoede de kans om rechtstreeks in gesprek te gaan met politici. De stijgende armoede, ook in Vlaanderen, blijft bovenaan de politieke agenda staan. Dat vinden Netwerk tegen Armoede en De Link een goede zaak. Alleen vertaalt die aandacht zich nog veel te weinig in politieke daadkracht. Met de verkiezingen in het vooruitzicht zetten beide organisaties politici en mensen in armoede rond dezelfde tafel. Voor een keer gingen politici niet in debat met elkaar, maar dwongen we hen om te luisteren naar wie dagelijks armoede aan den lijve ondervindt. Vandaag overhandigen Netwerk tegen Armoede en De Link ook hun respectievelijke memoranda voor de komende verkiezingen.
 
Aan 8 gesprekstafels maakten mensen in armoede zelf duidelijk welke prioriteiten zij naar voor schuiven voor de verkiezingen van 25 mei. Volgende thema’s kwamen aan bod: cultuur en vrije tijd, onderwijs, werk en inkomen, gezondheid, wonen, Opleiding tot ervaringsdeskundige in armoede en sociale uitsluiting, werken met ervaringsdeskundigen in armoede en sociale uitsluiting, participatie van mensen in armoede.
 
Mensen in armoede uit beide organisaties zetten een aantal concrete eisen op de agenda van de aanwezige politici:
 
  • Inkomens moeten verhoogd worden tot boven de Europese armoedegrens.
  • Veralgemeende derdebetalersregeling in gezondheidszorg
  • Tewerkstelling van opgeleide ervaringsdeskundigen bij overheid en diensten om de kloof met mensen in armoede te overbruggen.
  • Toeleiding naar volwaardige arbeid op maat van mensen in armoede
  • Uitpas over heel Vlaanderen
  • Maximumfactuur in het secundair onderwijs
  • Versnelde realisatie van sociale woningen om de wachtlijst van 70.000 gezinnen weg te werken
  • Meer en sterker uitgebouwde wijkgezondheidscentra
  • Voldoende hoog budget voor opleiding en tewerkstelling van ervaringsdeskundigen
  • Studiebeurzen in het volwassenenonderwijs voor beroepsgerichte opleidingen voor mensen met een laag inkomen
 
Panelleden in het plenaire gedeelte waren Wouter Van Besien (Groen), Karin Temmerman (SP.A), Piet De Bruyn (N-VA), Peter Gysbrechts (Open VLD) en Mie Branders (PVDA). Allemaal erkenden ze dat de gesprekken met mensen in armoede zeer verrijkend waren. Ze toonden zich tevreden dat ze voor een keer niet met elkaar in debat moesten, maar in de diepte met mensen in dialoog konden gaan.

Lees het volledige memorandum.

Beluister de reportage in het VRT-radionieuws.

Lees het artikel op DeWereldMorgen.
Lees meer over "Mensen in armoede gingen in gesprek met politici en stelden hun eisen voor de verkiezingen voor"
Steeds meer ouders kunnen schoolkosten niet meer betalen

Steeds meer ouders kunnen schoolkosten niet meer betalen

28/01/2014
Het aantal en het bedrag aan onbetaalde schoolfacturen zit in stijgende lijn. De VRT verzamelde zelf cijfermateriaal en vroeg het Netwerk tegen Armoede naar een analyse van de cijfers. Bij alle schoolnetten schieten de betalingsproblemen van ouders de hoogte in. Wij zijn niet verbaasd. Terwijl de armoede in zijn geheel niet daalt, is de kinderarmoede de voorbije jaren blijven stijgen. 1 kind op 10 in Vlaanderen leeft vandaag in een gezin met armoederisico. Tot overmaat van ramp grijpen steeds meer scholen naar het wapen van de incassobureau's. Sommige directies deinzen er zelfs niet voor terug om deurwaarders af te sturen op gezinnen in armoede. Toch kan het anders en beter. Heel wat scholen doen inspanningen om oplossingen te zoeken, samen met kwetsbare gezinnen.

Het Netwerk tegen Armoede heeft een aantal concrete voorstellen om het probleem van de onbetaalde schoolfacturen aan te pakken. De scholen, maar zeker ook de Vlaamse overheid, moeten daarin hun verantwoordelijkheid nemen. Aan de Vlaamse regering vragen wij al heel lang de automatische toekenning van de schooltoelage. Die werd ons al beloofd door de vorige regering. De voorbije jaren bleef het dossier slabakken en nu moeten we zelfs wachten op de volgende onderwijsminister om dit eindelijk in de praktijk om te zetten. De (zoveelste) nieuwe deadline is schooljaar 2014-2015.

In het basisonderwijs kennen we de maximumfactuur. Die heeft niet alle problemen opgelost, maar was wel een grote sprong voorwaarts. Het heeft scholen aangezet om bewust om te gaan met wat ze aan ouders factureren. Wij zouden die maximumfactuur graag doorgetrokken zien naar de eerste graad van het secundair onderwijs. In de tweede en derde graad pleiten we voor een schooltoelage en een maximumfactuur op maat, in functie van de studierichting. Veel technische en beroepsrichtingen brengen immers hoge kosten met zich mee, vooral voor de aankoop van materiaal voor praktijklessen. Het Netwerk Tegen Armoede eist dat structurele voorstellen - zoals de maximumfactuur in het secundair onderwijs, de automatische toekenning van de schooltoelage en een hogere toelage voor de laagste inkomens - in het volgende Vlaamse regeerakkoord staan.

In november 2012 lanceerde het Netwerk tegen Armoede de brochure Maak je sterk tegen armoede op school, een concrete handleiding met tips voor directies en leerkrachten over hoe je omgaat met ouders met betalingsproblemen. Daarin staan concrete aanbevelingen zoals gespreide betalingen, nadenken over hoe sommige dingen goedkoper kunnen, maar ook hoe je open en respectvol communiceert met ouders en kinderen in armoede. De brochure werd massaal aangevraagd door directies, leerkrachten en clb's, wat er op wijst dat veel mensen in het onderwijveld wel degelijk begaan zijn met kwetsbare gezinnen. Ze is nog steeds verkrijgbaar.

Beluister de reportage en het interview in De Ochtend op Radio 1.

Bekijk de reportage in het VRT-journaal.

Lees het artikel in De Morgen.

Download de brochure Maak je sterk tegen armoede op school.
Lees meer over "Steeds meer ouders kunnen schoolkosten niet meer betalen"
Vlaamse Onderwijsraad brengt advies uit over kinderarmoede

Vlaamse Onderwijsraad brengt advies uit over kinderarmoede

20/11/2013
De Vlaamse Onderwijsraad (Vlor) heeft een advies uitgebracht over kinderen in armoede (in het basisonderwijs). Het Netwerk tegen Armoede heeft aan dit advies meegewerkt en staat achter de inhoud.
Enkele belangrijke adviezen:
  • Sterker inspelen op leer- en leefklimaat op school
  • Kennis van armoede in de lerarenopleiding en nascholing verbeteren
  • Inzet van opgeleide ervaringsdeskundigen
  • Schooltoelage optrekken voor de laagste inkomens
  • Prijs van voor-, na- en buitenschoolse opvang van middagopvang aan het inkomen van de ouders koppelen
  • Betere samenwerking tussen welzijn en onderwijs, bijvoorbeeld bij het voorzien van goedkope maaltijden
Lees hier het volledige advies.

Lees hier de uitgebreide bijlage met praktijkvoorbeelden.
Lees meer over "Vlaamse Onderwijsraad brengt advies uit over kinderarmoede"
Netwerk tegen Armoede blijft wachten op automatische toekenning schooltoelage

Netwerk tegen Armoede blijft wachten op automatische toekenning schooltoelage

8/11/2013
Wie recht heeft op een schooltoelage, krijgt voortaan zelf een aanvraag toegestuurd. Een stap vooruit, maar nog altijd geen automatische toekenning. In mei voerde het Netwerk tegen Armoede nog actie voor een versnelde automatische toekenning. Die werd al beloofd door de vorige Vlaamse regering, maar jaar na jaar uitgesteld, ook door huidig onderwijsminister Pascal Smet. “Het is onaanvaardbaar dat dit dossier al twee regeringen in behandeling is en nog steeds niet af is”, aldus Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator van het Netwerk tegen Armoede. Zo’n 3.000 ouders liepen vorig schooljaar hun toelage mis omdat ze hun aanvraag te laat indienden. Zij zijn het slachtoffer van het uitblijven van een automatische toekenning.
 
Dat de administratie mensen nu zelf zal aanschrijven is een stap vooruit, maar nog altijd geen automatische toekenning. Mensen moeten zelf de gegevens controleren en de aanvraag alsnog indienen. Wie voor het eerst een aanvraag moet indienen, kan dus nog steeds uit de boot vallen.
 
De automatische toekenning is nu voorzien voor schooljaar 2014-2015. Met andere woorden, het dossier wordt over de verkiezingen getild. Dit is zonder meer teleurstellend van een Vlaamse regering die armoedebestrijding als topprioriteit naar voor schuift, met automatische toekenning van rechten als één van de speerpunten.
 
Het Netwerk tegen Armoede  eist dat de volgende regering de automatische toekenning van de schooltoelage direct invoert.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede blijft wachten op automatische toekenning schooltoelage"
Vlor geeft advies over hervorming secundair onderwijs

Vlor geeft advies over hervorming secundair onderwijs

4/11/2013
De Vlaamse Onderwijsraad (Vlor), waarin ook het Netwerk tegen Armoede vertegenwoordigd is, heeft een advies voorbereid over het masterplan hervorming secundair onderwijs. Dit advies lekte voortijdig uit in de pers, maar op basis van een oude versie. Het advies is ook een stuk genuanceerder dan in de pers verscheen en de Vlor kant zich dus niet zomaar tegen de hervorming. Ook het Netwerk tegen Armoede doet dat niet. Enkele aandachtspunten uit het advies:

  • In het advies hernemen we ons minderheidsstandpunt dat we in de ‘Visietekst over algemene vorming’ hebben ingenomen. Het Netwerk pleit voor een minimumpakket dat alle leerlingen op het einde van de tweede graad moeten bereiken. Dat minimumpakket bestaat uit die elementen die nodig zijn om autonoom in onze maatschappij te kunnen functioneren. In andere woorden : leerlingen die tijdens het verloop van de derde graad de school al dan niet met een diploma verlaten, hebben tenminste die vaardigheden en kennis om autonoom in onze maatschappij te kunnen functioneren.
  • Op meerdere plekken in het advies wijzen we erop aandacht dat er geen meerkost voor de ouders mag gecreëerd worden, bijvoorbeeld als het gaat over werkplekleren.
  • Volgens het Masterplan wordt de doorstroom vanuit het basisonderwijs naar de A-stroom en de B-stroom in het secundair onderwijs strikter geregelementeerd. Leerlingen zonder diploma basisonderwijs gaan naar de B-stroom. Leerlingen met diploma gaan naar de A-stroom. Hierdoor zou de toestroom naar de B-stroom kleiner worden en de leerlingengroepen in de A-stroom gedifferentieerder. Het Netwerk hoopt dat deze regeling niet leidt tot een grotere terughoudendheid bij de basisscholen om een diploma basisonderwijs te geven. Bijvoorbeeld omdat ze volgende de eindtermen onvoldoende Nederlands kennen. Deze leerlingen moeten zeker extra opgevolgd worden, maar automatisch laten doorstromen naar de B-stroom is een stap te ver.
  • Het Netwerk tegen Armoede neemt, samen met anderen, positie in over de brede eerste graad. Het Netwerk vindt dat alle scholen die de eerste graad organiseren, alle inhoudelijke pakketten moeten aanbieden, net om er voor te zorgen dat alle leerlingen van alle pakketten kunnen proeven en dat er geen voorafname is van de keuze in de tweede graad.
  • In dezelfde lijn vinden we ook dat alle scholen een B-stroom moeten organiseren.
  • We pleiten voor transparantie en helderheid van de potentiële leertrajecten. Zodat ouders goed geïnformeerd zijn.
  • In het advies is het Netwerk als enige voorstander om deelaspecten van een (beroeps)opleiding apart te certificeren. Concreet verwoordt het Masterplan het voorstel om afgeronde beroepskwalificaties te certificeren. Het Netwerk vindt dit een goede maatregel in het licht van de ongekwalificeerde uitstroom. Door deze aparte certificaten hebben deze leerlingen alsnog iets in handen. Dit verhoogt hun eigenwaarde, ze kunnen beter op de arbeidsmarkt tonen wat ze kunnen en de aansluiting bij het tweedekansonderwijs wordt makkelijker. Het Netwerk heeft hieromtrent een eigen standpunt ingenomen.
Lees hier het volledige Vlor-advies.
Lees meer over "Vlor geeft advies over hervorming secundair onderwijs"
Armoedebestrijding: Wat heeft Vlaanderen ons beloofd?

Armoedebestrijding: Wat heeft Vlaanderen ons beloofd?

16/09/2013
Het Netwerk tegen Armoede zet de zaken op scherp in aanloop naar de nieuwe Vlaamse begroting. De uitkomst zal bepalend zijn voor de topprioriteit armoede van deze Vlaamse Regering

Lees het opiniestuk op knack.be
Lees meer over "Armoedebestrijding: Wat heeft Vlaanderen ons beloofd?"
Discrminatie bij inschrijving - Pak directies aan en niet de leerlingen

Discrminatie bij inschrijving - Pak directies aan en niet de leerlingen

6/09/2013
De reportage in Koppen van gisteren over discriminatie door schooldirecties bij de inschrijving van leerlingen leidde tot verraste en verontwaardigde reactie. Netwerk tegen Armoede en het Minderhedenforum zijn wel verontwaardigd, maar niet verrast.
De twee organisaties weten dat de wanpraktijken in de twee scholen niet op zichzelf staan. Wij krijgen geregeld meldingen van ouders die niet weten of hun kind nu effectief ingeschreven is en welke plaats het heeft op de wachtlijst, klinkt het. Voor ouders is het zo goed als onmogelijk om dit eigenhandig na te gaan. Het gebrek aan transparantie zet de deur open voor discriminatie. Beide organisaties vragen dat zowel directies, inrichtende machten als minister van Onderwijs Smet hun verantwoordelijkheid nemen.
 
Steeds meer gemeentebesturen proberen de inschrijvingen te centraliseren, vaak elektronisch. Een goede zaak, vinden Netwerk tegen Armoede en Minderhedenforum. Dat verkleint de kans op willekeur aanzienlijk. Alleen dreigen die elektronische inschrijvingen nieuwe drempels op te werpen. “Het zijn net de meest kwetsbare ouders die vaak moeilijk om kunnen met online of elektronische inschrijvingen, waardoor ze alsnog uit de boot vallen”, zegt coördinator Frederic Vanhauwaert van het Netwerk tegen Armoede. “Elektronisch inschrijven is zeker een stap vooruit, maar alleen als er voldoende begeleiding is  en tijd. Lokale overheden moeten meer investeren in intermediairs die mensen kunnen bijstaan bij hun inschrijving. Vaak zijn inschrijvingsperiodes voor kansengroepen heel kort (1 tot 2 weken). Best valt de einddatum voor inschrijvingen zo dicht mogelijk bij het einde van het schooljaar. Dat is logischer en voorkomt misverstanden.”
 
Daarnaast moet veel strenger opgetreden worden tegen deze vormen van discriminatie.
Naima Charkaoui, directeur van het Minderhedenforum, pleit ervoor om scholen met strafbare feiten niet financieel te straffen. ‘Wij vragen dat inrichtende machten hier hun verantwoordelijkheid nemen en hun directies op het matje roepen en sanctioneren als discriminatie vastgesteld wordt. Een deel van de werkingsmiddelen wegnemen, raakt de school en de leerlingen. Niet de directie.  Leerlingen moeten niet de prijs betalen voor het wangedrag van hun directies,’ vindt ze.

Vrije schoolkeuze is fundamenteel recht
 
De vrije schoolkeuze is een fundamenteel recht in ons land. Onderwijs moet net helpen om sociale ongelijkheid tegen te gaan. Door leerlingen te selecteren op basis van hun sociale status of etnische achtergrond, werk je die sociale ongelijkheid net in de hand. Elk kind heeft recht op degelijk onderwijs en een vrije schoolkeuze.

Lees het artikel in De Morgen.
Lees meer over "Discrminatie bij inschrijving - Pak directies aan en niet de leerlingen"
Een leerling op 10 start schooljaar in armoede

Een leerling op 10 start schooljaar in armoede

30/08/2013
Niet voor elk kind staat maandag een splinternieuwe boekentas en dito spullen klaar. Eén op tien kinderen in België leeft in armoede. Scholen kunnen hier echt het verschil maken. Netwerk tegen Armoede lanceerde in november vorig jaar al  de brochure Maak je sterk tegen armoede op school, een concrete handleiding met tips voor directies en leerkrachten om de schoolkosten binnen de perken te houden en op een open, respectvolle manier met kwetsbare gezinnen te communiceren. De brochure kende veel bijval en is inmiddels aan haar tweede druk toe.

Lees het artikel in Visie.
Lees meer over "Een leerling op 10 start schooljaar in armoede"

Dromen over een schooldag

12/08/2013
Jongerenwerking Den Tube van Buurtwerk 't Lampeke in Leuven maakte een clip over hoe een schooldag eruit ziet in het leven van een (kwetsbare) jongere en hoe die er zou kunnen uitzien. Even verhelderend als confronterend.

http://www.youtube.com/watch?v=weSoadbrGnQ

Lees meer over "Dromen over een schooldag"
Rapport inhouden voor onbetaalde factuur is verwerpelijk én onwettelijk

Rapport inhouden voor onbetaalde factuur is verwerpelijk én onwettelijk

28/06/2013
Het Netwerk tegen Armoede is niet verrast door de praktijk van het KTA in Aalst, waar een leerling haar rapport niet uitgereikt krijgt wegens een openstaande factuur. Jaarlijks krijgen we een tiental meldingen binnen van onze mensen, maar dat is wellicht maar het topje van de ijsberg. Deze praktijk is niet alleen verwerpelijk, het is ook heel uitdrukkelijk verboden door de Vlaamse regelgeving. Scholen treden hiermee dus in de illegaliteit. Alleen durven ouders vaak geen klacht indienen.

Het Netwerk tegen Armoede lanceerde in november vorig jaar nog een brochure Maak je sterk tegen armoede op school voor leerkrachten en directies met tips om de schoolkosten voor ouders beheersbaar te houden en op een respectvolle manier met hen te communiceren. Dat betekent onder meer dat leerlingen niet aangesproken worden op onbetaalde facturen, laat staan dat hun rapport achtergehouden wordt. Wij merken dat de kosten voortdurend stijgen, ook door technologische innovatie. De invoering van tablets in de klas leidt bijvoorbeeld tot beduidend hogere schoolfacturen. Het Netwerk tegen Armoede is niet tegen technologische vernieuwing op zich, maar dat mag niet ten koste gaan van kwetsbare gezinnen.

Wij stellen vast dat scholen deze houding ook hanteren als selectiemiddel. Ouders zullen sneller geneigd zijn om hun kind van school te laten veranderen als zij op die manier geviseerd worden. Een perverse manier van werken.

Naast de tips die we in onze brochure geven, stelt het Netwerk tegen Armoede ook structurele maatregelen voor om het onderwijs betaalbaar te houden voor kwetsbare gezinnen:
  • Maximumfactuur uitbreiden naar de eerste graad secundair onderwijs
  • Maximumfactuur per graad en per richting in de tweede en derde graad secundair onderwijs
  • Schooltoelagen in functie van studierichting (hoe hoger de kosten, hoe hoger de toelage)
  • Alle schoolmateriaal gratis ter beschikking dat nodig is voor de eindtermen

Bekijk de reportage in het middagjournaal op VRT.

Bekijk de reactie van Vlaams minister van Onderwijs Smet in het 7 uur-journaal op VRT.

Bekijk de reportage in het VTM-nieuws.

Lees het artikel in De Standaard.

Lees het artikel in Het Laatste Nieuws.

Lees het artikel in De Morgen.


Lees meer over "Rapport inhouden voor onbetaalde factuur is verwerpelijk én onwettelijk"
Armoede neemt niet af in ons land

Armoede neemt niet af in ons land

19/06/2013
Nu vrijdag viert het Netwerk tegen Armoede zijn tiende verjaardag. Maar veel reden om te feesten is er niet. De armoede neemt niet af en vaak blijken maatregelen zelfs een stap achteruit voor mensen in armoede. Kijk maar de versnelde degressiviteit van de werkloosheidsuitkeringen of de sluiting van Werkwinkels.

Lees het interview in Knack met coördinator Frederic Vanhauwaert van het Netwerk tegen Armoede.
Lees meer over "Armoede neemt niet af in ons land"
Onderwijshervorming: positief, maar te traag en te weinig

Onderwijshervorming: positief, maar te traag en te weinig

6/06/2013
Het werd lang geleden aangekondigd en we hebben lang moeten wachten op de hervorming van het secundair onderwijs. Eindelijk is ze er. Of toch niet? Het masterplan zet alvast enkele veelbelovende krijtlijnen vast, maar voor het Netwerk tegen Armoede gaat het hele proces veel te traag.

De context is de urgentie voorbij. Te veel leerlingen ondergaan het watervaleffect van het Vlaams onderwijs met demotivatie tot gevolg, te veel leerlingen verlaten het secundair onderwijs zonder diploma en de socio-economische afkomst van de ouder bepaald te sterk de uitstroom op het einde van het secundair onderwijs. Het huidig Vlaams onderwijs presteert op die punten ronduit slecht.

Het masterplan bevat gelukkig enkele goede verbeterpunten die het potentieel hebben dit te doorbreken. Het Netwerk vindt het daarom goed dat er eindelijk een masterplan op tafel ligt met goede elementen, maar er zijn ook verbeterpunten.

Lees hier onze uitgebreide evaluatie.

Meer info bij Sieg Monten (0473 56 22 73)
Lees meer over "Onderwijshervorming: positief, maar te traag en te weinig"
Topvrouwen onderwijskoepels gaan in dialoog met jongeren in armoede

Topvrouwen onderwijskoepels gaan in dialoog met jongeren in armoede

2/06/2013
Op zaterdag 1 juni werden Mieke Van Hecke, Raymonda Verdyck en Soetkin Bauwens in het ABC-huis in Brussel warm ontvangen door een 20-tal jongeren in armoede. Mieke Van Hecke is directeur-generaal van het VSKO (Katholiek Onderwijs), Raymonda Verdyck afgevaardigd bestuurder van het GO! Onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap en Soetkin Bauwens vertegenwoordigt het stedelijk en gemeentelijk onderwijs.
De jongeren horen bij 5 jongerenwerkingen voor jongeren in armoede, tot april dit jaar nog ondersteund door de Vlaamse overheid als ‘proeftuin jeugdwerk voor kinderen en jongeren in armoede’. Naast het basiswerk van de jongerenwerkingen, waarbij jongeren in armoede elkaar vinden, leren kennen en zich kunnen ontspannen, worden grote inspanningen geleverd om de stem van deze jongeren luid en duidelijk te laten horen in de maatschappij.
Ondersteund door Uit de Marge en het Netwerk tegen Armoede loopt al sinds 2011 een beleidsparticipatietraject waarbij jongeren uit verschillende werkingen samen komen, hun standpunten bepalen over thema’s die hen aan het hart liggen, en vervolgens in dialoog gaan in een verticaal armoede-overleg met Vlaams minister van Jeugd en Onderwijs Pascal Smet. Er was al een ontmoeting met Minister Smet rond jeugdwerk in 2011, vorig jaar was er een vervolg rond onderwijs, en tot slot zaterdag met de onderwijskoepels zelf.
Het thema onderwijs leeft heel erg bij de jongeren. Ze hebben heel vaak een pijnlijk en moeilijk onderwijsparcours achter de rug, waarbij hun kwetsbare positie eerder werd versterkt dan aangepakt. Bijna al onze jongeren werden gepest, kwamen terecht in scholen of studierichtingen waar ze zich niet thuis voelden, hadden geen of een slechte band met hun leerkrachten en stroomden grotendeels uit zonder diploma waar ze hun leven verder mee kunnen uitbouwen.
Dit parcours is zo alomtegenwoordig bij onze jongeren, dat men niet anders kan dan concluderen dat ons onderwijssysteem de sociale ongelijkheid versterkt en er niet in slaagt om de talenten en capaciteiten van deze jongeren om te zetten in hefbomen voor hun eigen toekomst.
De jongeren werkten zelf voorstellen uit rond zes thema’s om deze situatie aan te pakken:
  • Scholen moeten aan de slag met de talenten van de jongeren door anders les te geven
  • Scholen moeten jongeren beter wapenen en informeren zodat ze hun weg vinden in de wereld, zelfstandig leven, financiën, hulpverlening..
  • De schotten tussen bijzonder onderwijs en algemeen onderwijs moeten opgeheven worden
  • De leerkrachten moeten versterkt en ondersteund worden in hun kennis over armoede
  • Er moet een absolute intolerantie worden gehanteerd rond pesten
  • Jongeren moeten terecht kunnen bij een vertrouwenspersoon die echt naar hen luistert
 
De volledige standpunten zijn op te vragen bij het Netwerk tegen armoede
Het beleidsparticipatietraject van de jongeren blijft lopen en wordt dit jaar uitgebreid met nieuwe werkingen. Er komt een website waarop deze jongeren laten zien en horen wie ze zijn en hoe zij hun wereld willen veranderen.
Meer info: carolien.patyn@netwerktegenarmoede.be of jan.deduytsche@uitdemarge.be
Lees meer over "Topvrouwen onderwijskoepels gaan in dialoog met jongeren in armoede"
Boek: Helpende handen in de kinderopvang

Boek: Helpende handen in de kinderopvang

1/06/2013
Karen Daniëls, coördinator en gezinsbegeleidster binnen dagopvang de Wurpskes (een deelwerking van Buurtwerk ’t Lampeke) schreef samen met Greet Geenen het boek ‘Helpende Handen in de kinderopvang’. In het boek gaan de auteurs dieper in op de veilige gehechtheid in de kinderopvang. Ze beschrijven hoe kinderverzorgsters en andere begeleiders van kinderen tussen 0 en 3 jaar een veilige gehechtheidsrelatie kunnen opbouwen met ‘hun’ kinderen. Daarbij hebben ze specifieke aandacht voor kinderen uit maatschappelijk kwetsbare gezinnen.

Voor meer info en om het boek te bestellen, kun je hier terecht.
Lees meer over "Boek: Helpende handen in de kinderopvang"
Armoedebarometer: armoedebestrijding trappelt ter plaatse

Armoedebarometer: armoedebestrijding trappelt ter plaatse

23/05/2013
De cijfers van de jongste Armoedebarometer van Decenniumdoelen tonen het eens te meer aan. Het beleid slaagt er niet in om de armoede te doen dalen. 1 op 10 Vlamingen leeft nog steeds in armoede. De kinderarmoede blijft zelfs nog stijgen naar een nieuwe recordhoogte van 9,7 %. Decenniumdoelen, een samenwerkingsverband van 12 sociale organisaties waaronder het Netwerk tegen Armoede, publiceert jaarlijks de evolutie inzake armoedebestrijding op vlak van inkomen, gezondheid, werk, wonen, onderwijs en participatie.

Alleen de kloof tussen arm en rijk in de gezondheidszorg lijkt op het eerste zicht te verkleinen, maar ook dat is geen goed nieuws. De kloof wordt kleiner omdat meer mensen boven de armoedegrens even goed problemen ondervinden om medische kosten te betalen.

Het aantal gezinnen waar niemand werkt, blijft ondertussen stijgen. Ook wonen blijkt een zware last voor mensen in armoede. 1 op 3 huurders ondervindt betalingsproblemen en maar liefst 4 op 10 huurders leeft in een woning van gebrekkige kwaliteit. In het onderwijs blijft de laaggeletterdheid gelijk. Mensen in armoede participeren tegelijk steeds minder aan het verenigingsleven.

Weinig opbeurende cijfers dus. Dit zou het ultieme signaal moeten zijn voor de Vlaamse regering om van armoedebestrijding alsnog een topprioriteit te maken. Met volgend jaar verkiezingen in zicht moet het beleid dringend een versnelling hoger schakelen.

Lees het volledige persbericht.

Beluister hier het interview in Vandaag op Radio 1 met Irene van onze vereniging De Brug in Hasselt.
Lees meer over "Armoedebarometer: armoedebestrijding trappelt ter plaatse"
Netwerk tegen Armoede herbevestigt engagement in VIA/Pact 2020

Netwerk tegen Armoede herbevestigt engagement in VIA/Pact 2020

1/05/2013
Samen met tientallen andere organisaties herbevestigde het Netwerk tegen Armoede afgelopen dinsdag zijn engagement in VIA/Pact 2020. Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator, somde in zijn toespraak hiervoor drie redenen op:
  • De mensen in armoede uit onze verenigingen zijn dag in dag uit bezig met armoedebestrijding en de doelstellingen van het Pact 2020. Ze geven vorming, sommen knelpunten op, geven beleidsadviezen,...
  • De doelstellingen moeten dringend gereaiseerd worden: minstens de halvering van de kinderarmoede tegen 2020 terwijl de cijfers nog altijd stijgen, Vlaanderen in een koppositie brengen op vlak van armoedebestrijding in Europa, …
  • De voorbije jaren is al heel wat werk verzet. Enerzijds staat rond kinderarmoede alles klaar om de zaken structureel te verankeren, zodat we verder kunnen gaan dan losse (en tijdelijke) projecten. Anderzijds zijn in het Vlaams Actieplan Armoedebestrijding duidelijke prioriteiten gekozen door de Vlaamse Regering, de SERV en het Netwerk tegen Armoede. Een aantal van die prioriteiten zitten in de goede richting (de toepassing van een armoedetoets, de Uitpas, een beleidsrelevant wetenschappelijk steunpunt voor armoede), bij een aantal andere moet er dringend een versnelling hoger geschakeld worden (structurele verankering van de werk-welzijnstrajecten voor mensen in armoede, investeringen in wijkgezondheidscentra, uitbreiding van de huursubsidies voor wachtenden op een sociale woning, kostenbeheersing in het secundair, …).  Met de uitvoering van deze plannen kunnen we stevige stappen richting de doelstellingen in Pact 2020 zetten.
De tussenkomst vanuit het Netwerk tegen Armoede werd ook opgepikt door het VRT-radionieuws.
Lees meer over "Netwerk tegen Armoede herbevestigt engagement in VIA/Pact 2020"
Armoedemonitor - Nu of nooit voor Vlaamse regering om topprioriteit armoedebestrijding waar te maken

Armoedemonitor - Nu of nooit voor Vlaamse regering om topprioriteit armoedebestrijding waar te maken

16/04/2013
Vandaag maakt de Vlaamse regering de cijfers bekend van de Armoedemonitor. Het Netwerk tegen Armoede is absoluut niet verbaasd over die cijfers. Ze bevestigen de evolutie waar armoedeverenigingen al jaren op wijzen. Kinderarmoede stijgt en de globale armoede daalt evenmin. Een goed jaar voor de moeder aller verkiezingen is het nu of nooit voor de Vlaamse regering. Bij haar aantreden riep ze armoedebestrijding uit tot absolute topprioriteit. Als ze die ambitie nog voor de verkiezingen wil waarmaken, dient het nu te gebeuren.
 
De Vlaamse regering bespreekt nu vrijdag de voortgang inzake armoedebestrijding bij de evaluatie van het voortgangsrapport van het Vlaams Actieplan Armoedebestrijding voor 2012. Een ideaal moment om de daad bij het woord te voegen. De voorbije jaren is hard gewerkt aan projecten, studies en plannen. Ook de prioriteiten werden samen met ons vastgelegd in 2011. Nu is het tijd om dit te vertalen naar concrete en structurele maatregelen voor alle vastgelegde prioriteiten. Wij zijn alvast verheugd dat minister Lieten vandaag al een Kinderarmoedefonds in het vooruitzicht stelt. Daarmee kunnen langlopende inspanningen van organisaties en lokale besturen op vlak van de strijd tegen kinderarmoede ondersteund en opgevolgd worden. Dit gaat een stuk verder dan tijdelijke projectsteun en is een echte wens van organisaties op het terrein. Zo kan er echt een verschil gemaakt worden.
 
Het Netwerk tegen Armoede vraagt verder de uitbreiding van het proefproject rond de Uitpas in Aalst en omliggende gemeenten. De Uitpas is een vrijetijdskaart voor iedereen, maar geeft vooral extra kansen aan mensen in armoede om deel te nemen aan culturele en recreatieve activiteiten. Dat helpt om mensen uit hun isolement te halen, hun sociaal netwerk uit te breiden en hun zelfvertrouwen te vergroten. Ook de strijd tegen vereenzaming maakt essentieel deel uit van de strijd tegen armoede. Het plan was om de Uitpas over heel Vlaanderen uit te rollen. Wij vragen dat er voldoende budget vrijgemaakt wordt om in minstens 2 andere regio’s van start te gaan.

Gezondheidszorg
 
De armoedemonitor toont ook aan dat meer mensen gezondheidszorgen uitstellen. De Vlaamse regering moet  daarom een structureel budget uittrekken om nieuwe wijkgezondheidscentra op te richten en de bestaande een duw in de rug te geven. Dit is één van de prioriteiten die de Vlaamse Regering zelf naar voor schuift binnen haar actieplan armoedebestrijding en die ook in het Regeerakkoord staat. Wijkgezondheidscentra bieden betaalbare, toegankelijke en integrale gezondheidszorg aan de brede bevolking en zeker ook aan mensen die financieel kwetsbaar zijn.
 
De Vlaamse regering moet dus een versnelling hoger schakelen. De voorbije begrotingscontrole was op dat vlak een gemiste kans. Tegelijk stellen we vast dat ook maatregelen genomen worden die armoede net in de hand werken. Het uitblijven van een automatische toekenning van de schooltoelage is daar een van. Naast de 3.000 ouders die hun toelage te laat aanvroegen, blijft ook een groep ouders die de toelage niet aanvraagt: uit onwetendheid of omwille van de complexe procedure. Een automatische toekenning moet daarom volgend schooljaar al komen en niet vanaf 2014-2015, zoals de regering het gepland heeft. Onze petitie-actie daarrond blijft nog doorlopen.

Werkwinkels sluiten
 
Bovendien moet de VDAB tientallen Werkwinkels sluiten als gevolg van besparingen van diezelfde Vlaamse regering. Dit maakt het net voor de meest kwetsbare mensen nog moeilijker om een job te vinden. Onbegrijpelijk voor een regering die armoedebestrijding als topprioriteit heeft.
Lees meer over "Armoedemonitor - Nu of nooit voor Vlaamse regering om topprioriteit armoedebestrijding waar te maken"
Petitie voor automatische toekenning schooltoelage

Petitie voor automatische toekenning schooltoelage

9/04/2013
Netwerk tegen Armoede start een petitie voor de automatische toekenning van de schooltoelage vanaf schooljaar 2013-2014. Het traject naar automatisering werd al ingezet onder de vorige onderwijsminister Vandenbroucke. Deze Vlaamse Regering, met als topprioriteit armoedebestrijding (en daarbinnen kinderarmoede en automatische toekenning van rechten als speerpunten), stelde de automatisering zelfs uit tot het schooljaar 2014-2015.

Niet om technische, maar om budgettaire redenen. We citeren uit de voortgangsrapportage van het Vlaams Actieplan Armoedebestrijding: “Omwille van besparingsmaatregelen was het budget dat in 2012 voorzien was voor het project van de school-en studietoelagen, niet meer beschikbaar.” Bizar gezien de prioriteiten. Nu worden enkele duizenden ouders getroffen omdat ze hun schooltoelage te laat indienden. Dit is onbegrijpelijk!

Het Netwerk tegen Armoede vraagt om volgende eisen te onderschrijven:
- De mensen die hun aanvraag nu te laat ingediend hebben, moeten alsnog een schooltoelage toegekend krijgen.
- Automatische toekenning van de schooltoelage vanaf schooljaar 2013-2014 en niet vanaf het schooljaar 2014-2015.

Inmiddels krijgt onze petitie-actie steun vanuit het brede middenveld. Verschillende organisaties hebben zich al bij de actie aangesloten en zullen de oproep mee verspreiden: Welzijnszorg, de sector Samenlevingsopbouw, ABVV, ACW, Gezinsbond, Kinderrechtencoalitie en KWB.

Onderteken de petitie hier.
Lees meer over "Petitie voor automatische toekenning schooltoelage"
Armoedebestrijding: het verhaal van de wortel en de stok

Armoedebestrijding: het verhaal van de wortel en de stok

9/01/2013
Armoede blijft toenemen in ons land. In België leeft 15 % van de inwoners op of onder de armoedegrens. In Vlaanderen is dat ruim 1 op 10. De kinderarmoede is de laatste tien jaar verdubbeld. Vandaag wordt 1 op 12 Vlaamse kinderen in armoede geboren. Hallucinante cijfers voor een regio die nog altijd tot de rijkste ter wereld behoort. Hoe komt het dat de armoedebestrijding in Vlaanderen en België geen kentering teweeg brengt? De crisis? Die speelt zeker een rol, maar ook voor 2008 (toen de financiële crisis nog moest uitbreken) daalde de armoede niet. Armoedebestrijding is duidelijk nog veel te weinig een prioriteit bij de verschillende overheden in dit land. En net in crisistijd zou je verwachten dat de inspanningen opgevoerd worden.

Netwerk tegen Armoede doet in De Geus, het tijdschrift van het Oost-Vlaamse Vrijzinnig Centrum - Geuzenhuis, een krachtige oproep voor een doorgedreven beleid inzake armoedebestrijding.
Lees meer over "Armoedebestrijding: het verhaal van de wortel en de stok"
Jongerenarmoede stijgt

Jongerenarmoede stijgt

3/11/2012
Armoede bij jongeren blijft stelselmatig toenemen, zo blijkt uit een onderzoek van Frank Vandenbroucke voor het Centrum voor Sociaal Beleid. Ze overstijgt zelfs de armoede bij senioren. Zeker het armoederisico bij jonge gezinnen waar niemand werkt, is in ons land bij de hoogste in Europa.

Lees het artikel in De Morgen.

Bekijk de reportage over Betonne Jeugd uit het VTM-nieuws van 2 november.
Lees meer over "Jongerenarmoede stijgt"
Verplichte i-Pads op school werken uitsluiting in de hand

Verplichte i-Pads op school werken uitsluiting in de hand

1/09/2012
Vanaf 1 september trekken de leerlingen van het Sint-Pieterscollege en de Sint-Jozefshandelsschool in Blankenberge met een verplicht aangekochte i-Pad naar school. Dit ondanks een negatief advies van de commissie zorgvuldig bestuur. De directie zou slecht overlegd hebben met de schoolraad en goede communicatie verwaarloosd hebben. In plaats van op dit advies in te gaan en een breder draagvlak te creëren, kortom de ouders beter te betrekken en het project bij te sturen gaat de school ermee door alsof er niets aan de hand is. Il faut le faire. Terwijl zo goed als alle scholen in Vlaanderen klagen over te weinig werkingsmiddelen kan deze school het zich blijkbaar veroorloven om met alle gemak financiële middelen te missen.
Het Vlaams onderwijs moet met zijn tijd meegaan. De digitalisering van het onderwijs is een feit. De i-Pad en andere snufjes zijn niet tegen te houden. Het Netwerk tegen Armoede heeft dan ook geen probleem met de digitale evolutie. Wij vinden het wel een probleem hoe scholen hiermee omgaan. Het lijkt wel dat bepaalde scholen dit aangrijpen om onderhuids hun schoolpopulatie uit te zuiveren.
De digitale evolutie kost geld. Het argument van de school dat een al dan niet verplichte invoering van een i-Pad de ouders geld zou sparen trekken we sterk in twijfel. Heeft de school echt wel alle kosten mee in het plaatje genomen? Zoals de niet-zichtbare kosten : de verzekering, de eventueel verlengde garantieperiode, de houder om de i-Pad van thuis naar scholen te vervoeren, reparatie- en onderhoudskosten, de (draadloze) internetaansluiting, het thuis printen (dat vermoedelijk meer zal moeten gebeuren), de vervanging. Daarnaast betwijfelen wij ook dat effectief alle boeken, papieren en kopieën afgeschaft zullen worden. Met andere woorden, de school wordt hoe men het draait of keert duurder. Bovendien spreken we niet over de leerlingen die in de loop van de schoolloopbaan van school veranderen. Zeker leerlingen in armoede verhuizen meer en veranderen meer van school dan middenklasse leerlingen.
Zeker in perceptie wordt de school duurder. Ouders in armoede kiezen voor hun kinderen niet altijd een studierichting op basis van interesse en capaciteiten. De vermoedelijke kostprijs van een studierichting speelt voor vele gezinnen in armoede een nog grotere rol. Het verplicht invoeren van een i-Pad zal onvermijdelijk een bepaald nieuw publiek aantrekken, maar tegelijkertijd jongeren uit kansarme gezinnen meer afschrikken. Voor een school zoals de Sint-Jozefshandelsschool met 42,63pct kansarme leerlingen (uit : Het grote scholenrapport, De Morgen 16 juni 2012) is dat een onbegrijpelijke beslissing. Voor het Sint-Pieterscollega met maar 26,91pct kansarme leerlingen, 5,38pct minder dan het gemiddelde in Blankenberge, lijkt dit een keuze om voluit voor een elitair schoolpubliek te gaan. Wat vroeger openlijk kon tijdens de inschrijvingen doet men nu onderhuids door de school duurder te maken, indien niet in de feiten dan op zijn minst wel in de perceptie : het selecteren van leerlingen.
Bovendien is er een risico op stigmatisering. Leerlingen kunnen hard voor elkaar zijn. Tijdens het eerste jaar zal dit vermoedelijk niet zo een groot probleem zijn. Iedereen loopt rond met een nieuwe i-Pad, al dan niet nieuw aangekocht of van de school gehuurd. Maar vanaf het tweede jaar heb je al leerlingen met gehuurde oudere of afgedankte modellen van oud-leerlingen, en leerlingen met het allernieuwste model rechtstreeks uit de applestore.
Beter is een systeem dat voor alle leerlingen gelijk is. Een systeem waar alle leerlingen bijvoorbeeld de i-Pad van de school, tegen een aanvaardbare prijs, kunnen huren. Binnenkort pakt het Netwerk tegen Armoede uit met een stappenplan voor scholen om de kosten voor ouders en kinderen te drukken en op een evenwichtige manier met kwetsbare gezinnen te communiceren. Geen overbodige luxe blijkbaar.
Sieg Monten
Stafmedewerker onderwijs
Netwerk tegen Armoede
Lees meer over "Verplichte i-Pads op school werken uitsluiting in de hand"

Vlor-advies over studenten in armoede in hoger onderwijs

21/10/2011
In december 2010 bracht de Vlor een visietekst uit over armoede en het hoger onderwijs over de achtergrond van armoede, de kenmerken en moeilijkheden van studeren voor mensen in armoede. In dit nieuwe advies gaat de Vlor in op een aantal concrete actiepunten om de participatie van studenten in armoede aan het Vlaamse hoger onderwijs te verhogen. Visietekst en advies moeten samen gelezen worden. Visietekst vind je hier, advies vind je hier. Zoals de visietekst is ook het advies met inbreng van het Vlaams Netwerk tot stand gekomen.
Lees meer over "Vlor-advies over studenten in armoede in hoger onderwijs"

Standpunt kleuteronderwijs

10/10/2011
In de toekomst zullen kleuterscholen dezelfde omkaderingsmiddelen krijgen als lagere scholen. Vlaams minister van Onderwijs Pascal Smet wil die middelen gelijk trekken. Nu krijgen de kleuterscholen nog een stuk minder middelen en dus ook lesuren.

De omkadering voor het kleuteronderwijs zal, net als in het lager onderwijs, bepaald worden op basis van sociaal-economische leerlingkenmerken (SES). Concreet gaat het om het diploma van de moeder, recht op schooltoelage (inkomen) en de thuistaal. Het Vlaams Netwerk juicht dit toe, maar betreurt wel dat 'buurt' van de school geschrapt wordt als criterium. Dit is volgens ons een goed te meten indicator die best in rekening gebracht wordt.

Daarnaast pleit het Vlaams Netwerk voor een overzichtelijke splitsing van de middelen in enerzijds basiswerking en anderzijds werking die gelinkt is aan de SES.  Wij vragen ons trouwens af of de financiering van 90 % voor de basiswerking voldoende zal zijn om die basiswerking te garanderen. Dit kan aanleiding geven om op de 10 % SES-middelen te beknibbelen.

Een goed gefinancierde basiswerking zou de scholen toelaten om een volwaardige, aparte SES-werking uit te bouwen. Wij vragen ook extra garanties op die uitbouw. Een inspectie om de 9 jaar zal niet voldoende zijn. Daar komt nog bij dat de voorziene sanctionering een averechts effect dreigt te hebben. Bij een negatieve inspectie zouden de SES-middelen gehalveerd worden tot er beterschap is. Daarmee straf je de leerlingen.

Wij vragen ons af of de 'Brussel-norm' niet uitgebreid moet worden naar scholen in de Brusselse Rand. Die norm is er gekomen omdat de taal van Brusselse kinderen in school en op straat vaak verschilt, in tegenstelling tot Vlaanderen waar die doorgaans gelijk is. Het Vlaams Netwerk krijgt meer en meer signalen vanuit zijn Brusselse verenigingen dat ouders uit Brussel hun kinderen in scholen in de Rand inschrijven. Een uitbreiding van de 'Brussel-norm' lijkt ons dan ook het onderzoeken waard.
Lees meer over "Standpunt kleuteronderwijs"

Het gelijke kansenbeleid in het onderwijs moet behouden blijven!

11/02/2011
Mieke Van Hecke, hoofd van het katholiek onderwijs, en Raymonda Verdyck, hoofd van het GO! stellen dat de sociale mix in de scholen na 10 jaar gelijke kansen beleid niet gerealiseerd is. Ze vinden dat het inschrijvingsbeleid, een belangrijk onderdeel van het gelijke kansenbeleid dan maar beter over boord wordt gegooid. Ze vergeten er wel bij te vertellen dat de sociale mix er vooral niet gekomen is omdat het  inschrijvingsbeleid sterk afhankelijk is van de vrijwillige toepassing door de scholen, dat het niet afdwingbaar is, en dat vele (lees : niet-gekleurde) scholen er een sport van hebben gemaakt achterpoortjes te zoeken of afspraken niet zijn nagekomen. Het Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen reageert samen met de Vlaamse Scholierenkoepel en het Minderhedenforum. Zie bijlage.
Lees meer over "Het gelijke kansenbeleid in het onderwijs moet behouden blijven!"

Lening voor schoolkosten

6/09/2010
Op vrijdag 3 september 2010 is een opiniestuk van onze medewerker onderwijs Sieg in DeMorgen verschenen. Aanleiding is dat Dexia een (dure) kredietlijn op de markt heeft gebracht voor schoolkosten. In het opiniestuk wordt uiteengezet dat dit een extra signaal is dat het secundair onderwijs niet betaalbaar is voor gezinnen in armoede. Hier lezen jullie de originele tekst. Op vraag van DeMorgen is de tekst gehalveerd. Vandaar dat het opiniestuk in DeMorgen herleid is tot de essentie.
Lees meer over "Lening voor schoolkosten"

Opinie maximumfacturen onderwijs

6/04/2010
Aan de maximumfacturen in het basisonderwijs mag niet geraakt worden. De maximumfacturen zijn een voorbeeld van een goed beleid om armoede te bestrijden, zo vindt het Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen. Minister van onderwijs Pascal Smet ligt de laatste tijd onder vuur omdat de maximumfacturen in het basisonderwijs zogezegd niet haalbaar zijn. Scholen menen dat het een verschraling van het aanbod veroorzaakt en ze klagen over het feit dat ze zogezegd in het aanbod moeten snoeien.

Het Vlaams Netwerk steunt de minister om de maximumfacturen behouden. De bedoelingen van de maximumfacturen moeten sterk onderstreept worden en mogen niet uit het oog verloren worden. De evaluatie van de maximumfacturen, en de maatregelen die in de rand daarvan werden genomen, zouden moeten worden aangegrepen om de trucs die de scholen uit de kast halen om ze te omzeilen aan te pakken in plaats van het systeem van maximumfacturen af te schaffen.

De maximumfacturen zijn absoluut nodig om de stijgende kosten in het onderwijs onder controle te krijgen. Voor vele gezinnen in armoede zijn de schoolfacturen niet meer betaalbaar. De schoolkeuze voor deze gezinnen werd meer en meer een keuze tussen een betaalbare en een niet betaalbare school. Het gelijke kansenbeleid in Vlaanderen is er net op gericht om dit te doorbreken. Een betaalbaar onderwijs is echter niet enkel een dagelijkse kopzorg van de gezinnen in armoede, maar ook vele middenklasse gezinnen weten niet altijd hoe ze de schoolfactuur moeten betalen. Een betaalbaar onderwijs gaat iedereen aan.

Een betaalbaar onderwijs gaat tenslotte ook over de niet zichtbare kosten zoals de pc, internetaansluiting, zwemgerief, de boekentas, de kledij-om-erbij-te-horen, de wandelschoenen of skibril voor de meerdaagse uitstap. Ter herinnering, dit zit niet in de maximumfacturen.

Uiteindelijk is de introductie van de maximumfacturen ook in het belang van de scholen, want als gevolg van de moeilijkheden die meer en meer gezinnen ervaren om de schoolfactuur te betalen, worden zij meer en meer geconfronteerd met een stijgend aantal onbetaalde facturen. De maximumfacturen dienen ervoor dat de financiële lat voor alle scholen even hoog, of even laag ligt, het is maar zoals je het bekijkt. Goede voorbeelden van scholen blijven onder het bedrag van deze maximumfacturen. Het zijn tenslotte ‘maximum’facturen. Hoe lager de schoolfactuur is, hoe groter de kans dat de gezinnen erin slagen ze te betalen, hoe minder de school een schuldenput van onbetaalde facturen moet torsen. Om over de inzet van incassobureaus te zwijgen.
Zo doende kent de maximumfacturen alleen maar winnaars.
Of zou moeten kennen.
Een schoolbeleid gericht om de kosten onder controle te houden moet net een aanzet zijn om het hele schoolgebeuren waaronder de uitstappen, de sportdagen of zelfs de schoolfotograaf in vraag mogen worden gesteld. Daarom niet afgeschaft, maar mag de aanzet zijn tot meer creativiteit. Een betaalbaar schoolbeleid is op de eerste plaats een teamgebeuren. Een betaalbaar schoolbeleid vraagt binnen de scholen de creatie van een denk- of werkgroep die een proces op gang zetten om de schoolkosten onder de loep te nemen, maatregelen te bedenken en om het elk schooljaar beter te doen. Het onkostenverhaal is een verhaal van alle leerkrachten, zelfs van het administratief personeel wat betreft de communicatie rond de facturen en natuurlijk van de directie. Scholen kunnen al dan niet binnen de scholengemeenschap samenwerken, ook kunnen de scholen in het kader van het flankerend onderwijsbeleid samenwerken met de locale besturen om de kosten te drukken. Uitstappen kunnen lokaal gebeuren met de fiets of een sportdag kan doorgaan in het bos vlakbij in plaats van een dure indoorsport veraf. De leerlingen amuseren zich evengoed. Een betaalbare en creatieve school gaat alle leerlingen aan.

Wanneer de maximumfacturen geëvalueerd worden moet dit volgens het Vlaams Netwerk leiden tot het aanpakken van de scholen die de maximumfactuur omzeilen. Er zijn scholen die kosten aanrekenen waarvan de administratie volledig buiten het systeem van maximumfacturen wordt gehouden. De extra werkingsmiddelen die de scholen van de minister ontvangen worden niet altijd ingezet waarvoor zij bedoeld zijn, namelijk de leerlingen. Wanneer scholen te weinig werkingsmiddelen hebben voor de infrastructuur of voor de energiefactuur dan moet deze discussie eerlijk verlopen, en moet dit dus buiten de discussie van de maximumfacturen gehouden worden.

Tenslotte vindt het Vlaams Netwerk niet alleen dat de minister van onderwijs niet mag toegeven aan de druk van enkele scholen, maar ook dat hij nog meer kan doen om het onderwijs voor de gezinnen, op de eerste plaats de gezinnen in armoede, betaalbaar te houden. Hij kan de schooltoelagen automatisch maken want nog te veel gezinnen schrikken af van de administratie van een aanvraag, lopen verloren in de procedure of zijn niet op de hoogte dat ze in aanmerking komen. Ook moeten de bedragen voor de armste gezinnen omhoog, want voor een gezin waar elke euro twee keer gedraaid moet worden zijn niet alle niet-zichtbare schoolkosten gedekt door de schooltoelage.

Het Vlaams Netwerk blijft hopen dat in dit debat ook de stem van gezinnen in armoede blijft gehoord worden. Desondanks blijven de maximumfacturen in het basisonderwijs essentieel voor gezinnen in armoede.
Lees meer over "Opinie maximumfacturen onderwijs"

De engagementsverklaring in het onderwijs: het Vlaams Netwerk legt eigen accenten

10/11/2009
Vanaf het schooljaar 2010-2011 moeten alle ouders een engagementsverklaring ondertekenen wanneer ze hun kinderen in het basis- en het secundair onderwijs inschrijven. De engagementsverklaring wordt een onderdeel van het schoolreglement dat door de ouders ondertekend wordt. Dit wil zeggen dat de engagementsverklaring al vanaf dit schooljaar haar weg zal vinden naar de nieuwe schoolreglementen voor het volgende schooljaar. Verschillende LOP's zullen de engagementsverklaring bespreken. In die verklaring worden afspraken gemaakt tussen de school en de ouders over het oudercontact, de aanwezigheid van het kind op school, de individuele begeleiding van het kind en een positieve houding ten opzichte van het Nederlands.
Het Vlaams Netwerk is niet gelukkig met deze gang van zaken. Binnen de overleggroep onderwijs van het Vlaams Netwerk, is beslist om zelf een voorbeeld-engagementsverklaring uit te werken die rekening houdt met onze noden en bezorgdheden en waar de school en de ouders als gelijke partners beschouwd worden. Wij zijn van mening dat een school met een goed inschrijvings- en communicatiebeleid eigenlijk geen engagementsverklaring nodig heeft.
De inhoud van onze voorbeeld-engagementsverklaring kan door de verenigingen waar armen het woord nemen en onze bondgenoten, als inspiratie meegenomen worden naar elk overleg waar de engagementsverklaring besproken wordt.
Lees meer over "De engagementsverklaring in het onderwijs: het Vlaams Netwerk legt eigen accenten"