Inspiratiegids: Word bondgenoot in de strijd tegen (kinder)armoede

Naar aanleiding van het einde van het project Lokale Bondgenoten schreven we een inspiratiegids. Deze gids toont de belangrijkste succesfactoren en randvoorwaarden. We verzamelden data van de projecten via vragenlijsten, focusgroepen en de vele gesprekken die we de voorbije 2,5 jaar hebben gehad. We bevonden ons in de unieke positie om de projecten te zien uitgroeien tot wat ze vandaag zijn: succesvolle voorbeelden van samenwerken om (kinder)armoede te bestrijden. Vanuit die projecten zochten we naar de gemene deler. Wat zorgt nu voor een succesvolle samenwerking, en hoe bestrijd je daarmee (kinder)armoede lokaal?

Grondrechten in gevaar

Het Netwerk tegen Armoede stelt vast dat er een toename van drempels is die de toegang tot sociale grondrechten belemmeren en afbouwen. De stijgende voorwaardelijkheid van rechten wordt ingegeven vanuit wantrouwen en negatieve denkbeelden over mensen in armoede. Dit terwijl armoede structurele oorzaken heeft en een verantwoordelijkheid is van de hele samenleving. De toenemende voorwaardelijkheid van sociale grondrechten bemoeilijkt structurele armoedebestrijding. Steeds meer mensen vallen uit de boot of haken af door de wirwar aan regels, bewijzen en administratieve rompslomp om sociale grondrechten te kunnen opnemen. We schreven een dossier om aan te tonen dat de voorwaardelijkheid van rechten armoede vergroot.

BOA-decreet als instrument tegen gezinsarmoede

Het Decreet Buitenschoolse Opvang en Activiteiten (BOA-decreet) is een cruciale hefboom voor de verbetering van de levenskwaliteit van alle kinderen, in het bijzonder voor kinderen in maatschappelijke kwetsbaarheid en gezinnen in armoede. Het gewijzigde BOA-decreet treedt in werking vanaf 2026. De Vlaamse overheid streeft naar een geïntegreerd aanbod van buitenschoolse opvang en activiteiten (BOA) voor alle kinderen en gezinnen. Het Netwerk tegen Armoede neemt, samen met heel wat andere partners, deel aan het stakeholdersoverleg rond de decreetswijziging. De wijziging biedt kansen, maar brengt tegelijkertijd ernstige risico's met zich mee. We formuleren 3 centrale aanbevelingen vanuit het stakeholdersoverleg.

Moeders met migratieachtergrond op zoek naar werk én kinderopvang

Vrouwen op het kruispunt van armoede en migratie stuiten op een reeks ontmoedigende hindernissen als ze economisch onafhankelijk willen zijn. Een gebrek aan betaalbare, betrouwbare, bereikbare, beschikbare en bruikbare kinderopvang maakt arbeidsdeelname voor deze moeders bijna onmogelijk. Dat hindert hun carrièrekansen en verzwakt hun financiële positie.

Buitenschoolse Opvang en Activiteiten als sterke schakel van geïntegreerd lokaal beleid

Het Vlaams Netwerk tegen Armoede, LEVL, de Gezinsbond en Demos hebben een gezamenlijks adviesnota uitgewerkt waar ze lokale besturen en hun partners willen aanmoedigen om buitenschoolse kinderopvang in te zetten als armoedebestrijder. Het nieuwe Decreet op de Buitenschoolse Opvang en Activiteiten (BOA) biedt lokaal kansen om bestaande (en nieuwe) activiteiten en diensten beter op mekaar af te stemmen in functie van optimale ontwikkelingskansen van kinderen en met extra aandacht voor kwetsbare kinderen. De strijd tegen gezinsarmoede lukt het best wanneer BOA een sterk onderdeel vormt van een geïntegreerde werking die de verbinding maakt tussen verschillende levensdomeinen zoals welzijn, werk/inkomen, gezin, vrije tijd, onderwijs en wonen. In de adviesnota, geïnspireerd op praktijken van Verenigingen Waar armen het Woord Nemen en andere basiswerkingen, stellen ze aan de lokale besturen en lokale aanbieders voor om een aantal belangrijke ambities na te streven ter realisatie van zo’n geïntegreerde aanpak voor kwetsbare kinderen en gezinnen.