Woonzaak aan het woord in hoorzitting Vlaams Parlement op 4/6

Woonzaak, de coalitie van partners uit het middenveld, kwam aan het woord in een hoorzitting in de Commissie Wonen van het Vlaams Parlement op 4/6/2026. Hugo Beersmans en Gilles Guillaume van Woonzaak gaven een toelichting in de Commissie Wonen over de wooncrisis in Vlaanderen. Woonzaak diende een klacht in bij het Europees Comité voor Sociale Rechten over het Vlaamse woonbeleid. Het Comité gaf Vlaanderen een rode kaart voor het Vlaamse woonbeleid. Intussen staan zo'n 210.000 gezinnen op de wachtlijst voor een sociale woning. De volksvertegenwoordigers konden vragen stellen ter verduidelijking. Met de hoorzitting versterkte Woonzaak de stem van mensen in een kwetsbare situatie die nadeel ondervinden van de wooncrisis.

Afwachten of federale energiesteun effectief zal zijn

De federale overheid heeft beslist 15 miljoen euro te voorzien voor het sociaal energiefonds en stookoliefonds bij de OCMW's. Daarmee wil ze energiesteun voorzien voor de meest kwetsbare gezinnen als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. De precieze uitwerking is nog niet gekend is en roept dus nog veel vragen op. We steunen de bedenkingen van de energie-experts van SAAMO op Radio 1 en in Het Kwartier van VRT NWS op 22/4/2026.

Grondrechten in gevaar

Het Netwerk tegen Armoede stelt vast dat er een toename van drempels is die de toegang tot sociale grondrechten belemmeren en afbouwen. De stijgende voorwaardelijkheid van rechten wordt ingegeven vanuit wantrouwen en negatieve denkbeelden over mensen in armoede. Dit terwijl armoede structurele oorzaken heeft en een verantwoordelijkheid is van de hele samenleving. De toenemende voorwaardelijkheid van sociale grondrechten bemoeilijkt structurele armoedebestrijding. Steeds meer mensen vallen uit de boot of haken af door de wirwar aan regels, bewijzen en administratieve rompslomp om sociale grondrechten te kunnen opnemen. We schreven een dossier om aan te tonen dat de voorwaardelijkheid van rechten armoede vergroot.

Bescherm lage inkomens tegen onbetaalbare energiefacturen met gerichte maatregelen

Decenniumdoelen roept begin april 2026 de regering op om gezinnen met lage inkomens te beschermen tegen stijgende energiefacturen. Uit eerdere crises blijkt dat vooral het sociaal energietarief effectief werkt. Daarom vragen we een uitbreiding en automatische toekenning van het sociaal tarief, aangevuld met inkomensgerichte steun voor kwetsbare gezinnen en structurele maatregelen.
De energiecrisis treft niet iedereen op dezelfde manier. Vooral voor wie al met een klein budget moet leven is elke prijsschok er één te veel. Decenniumdoelen vraagt daarom dat de regeringsmaatregelen vooral de laagste inkomens beschermen.

Naar schatting meer dan 21.000 mensen in dak- en thuisloosheid in Vlaanderen (cijfers 2025)

In Vlaanderen zijn naar schatting 21.428 personen dak- en thuisloos. Het gaat om 14.822 volwassenen en 6.606 kinderen. Dat maakte het Interfederaal Steunpunt Armoedebestrijding bekend op 26/3/2026. De cijfers zijn een schatting (extrapolatie) gemaakt op basis van de resultaten van alle tellingen van de afgelopen zes jaar (2020-2025) in vele Vlaamse steden en gemeenten met de hulp van talrijke meetellende diensten en organisaties, waaronder een aantal van onze verenigingen. Lisa deelde haar ervaringen in een artikel in Knack: "Als jonge vrouw ben je op straat nooit veilig. Ik was permanent in overlevingsmodus".

Woonbarometer: 1 jaar na de Woonzaak

Op 19 maart 2025 veroordeelde het Europees Comité voor Sociale Rechten het Vlaamse woonbeleid naar aanleiding van een klacht van Woonzaak. Woonzaak formuleerde 9 wooneisen en zal deze jaarlijks opvolgen. Hoe staat het Vlaams woonbeleid er voor, één jaar na datum?

Nieuw Vlaams actieplan gemiste kans in structurele aanpak van dak- en thuisloosheid

Dak- en thuisloosheid is een extreme vorm van armoede en uitsluiting. Verschillende tellingen van dak- en thuisloosheid legden de afgelopen 5 jaar de omvang van het probleem bloot. In Vlaanderen leven naar schatting 19.500 mensen in dak- en thuisloosheid. Daarvan is een derde minderjarig. Daarnaast wachten 210.000 huishoudens op een sociale woning. Het zijn allemaal mensen waarvan heel wat grondrechten worden geschonden.
In juni 2021 engageerde België zich om tegen 2030 dakloosheid te stoppen en bevestigde dat engagement in februari 2024 nog eens tijdens de Europese conferentie onder het Belgisch voorzitterschap. Op 13 februari 2026 keurde de Vlaamse Regering het Vlaams Actieplan ter voorkoming en bestrijding van dak- en thuisloosheid 2026-2029 goed. Dat plan bevat een aantal goede elementen, maar mist een aantal ambities om dak- en thuisloosheid structureel aan te pakken.

Jaarboek Armoede en Ongelijkheid 2025 kaart wooncrisis in Vlaanderen aan

Het Jaarboek Armoede en Ongelijkheid 2025 stelt vast dat de realisatie van het grondrecht op wonen op meerdere vlakken problematisch blijft, vooral voor de meest kwetsbare huishoudens, zoals mensen met een laag inkomen en eenoudergezinnen. Er is sprake van een structureel falen van de woningmarkt. Het Netwerk tegen Armoede schreef een bijdrage waarin de stem van mensen in armoede opgenomen is. VRT besteedde aandacht aan het Jaarboek Armoede op de radio en online. Daarbij kwamen brugfiguur Lisa, algemeen coördinator Heidi Degerickx en Vlaams minister Depraetere aan het woord.

MijnHuurrecht: Advies voor een toegankelijke huurtoelage

Het Netwerk tegen Armoede publiceerde in september 2025 een adviesnota met een korte evaluatie van de bestaande instrumenten ‘Vlaamse huurpremie’ en ‘huursubsidie’. Verder bevat de nota aanbevelingen hoe het beter kan vanuit de ervaringskennis van mensen in armoede. De nota is het resultaat van een participatief traject met mensen in armoede van een aantal lokale armoedeverenigingen en onderdeel van een officiële Vlaamse armoedetoets.

Op 2/10/2025 stelden we de adviesnota voor aan Vlaams minister van Wonen Melissa Depraetere, samen met een aantal verenigingen.

Brief aan ministers Van Bossuyt en Coppieters

In een brief naar Anneleen Van Bossuyt, federaal Minister van Maatschappelijke Integratie, en Yves Coppieters, Waals Minister van Solidariteit en Voorzitter van de Interministeriële Conferentie Sociale Integratie en Sociale Economie, drukt het Belgisch Netwerk Armoedebestrijding (BAPN), samen de regionale netwerken armoedebestrijding en een aantal partners uit het middenveld, hun ongerustheid uit over de schrapping van de federale subsidie voor de winteropvang.

Europa geeft een rode kaart aan het Vlaamse woonbeleid

Het Europees Comité voor Sociale Rechten treedt de klacht van Woonzaak bij en velt een vernietigend oordeel over het Vlaamse woonbeleid. Het Comité ziet een gebrek aan inspanningen voor de bouw van sociale woningen, terwijl ook de nodige ondersteuning op de private huurmarkt uitblijft. Het stelt bovendien vast dat er te weinig gebeurt om dak- en thuisloosheid op te lossen en dat het ontbreekt aan cruciale data voor een efficiënt en effectief woonbeleid.
Woonzaak, waaronder het Netwerk tegen Armoede, vraagt de Vlaamse regering om deze duidelijke veroordeling om te zetten in een trendbreuk met het verleden en roept minister van Wonen Melissa Depraetere op om samen met de stakeholders een woonpact te sluiten dat de basis moet leggen voor een nieuw woonbeleid.

Wat heeft Arizona-coalitie in petto voor mensen in armoede?

BAPN, het Belgisch Netwerk Armoedebestrijding, en haar regionale netwerken, zijn bezorgd dat een aantal hervormingen in het nieuwe regeerakkoord de armoede in België zullen verergeren. Daarom roepen we de nieuwe Arizona-coalitie op om de armoedesector te betrekken in de implementatie van een aantal sociaaleconomische kernmaatregelen en zo de ervaringskennis van mensen in armoede in rekening te brengen.

Open nieuwjaarsbrief Vlaams Netwerk tegen Armoede 2025

Beste wijzen van dit land
Bouwen we in 2025 samen aan een herberg waar plaats is voor élke mens?
Het is weer de tijd van de goede voornemens. Brengt u samen de blijde boodschap aan de Koning op Driekoningen? Gezinnen en kinderen in armoede verwachten geen goud, wierook en mirre. Samen met hen vragen we niet veel. Wel hopen ze op een minimuminkomen boven de armoedegrens, een betaalbare woonst en werkbaar werk. Dat zijn de drie cruciale hefbomen om de armoedecirkel te doorbreken van 2 miljoen Belgen die 2025 starten in moeilijke, soms onmenselijke omstandigheden. Laat u daarbij adviseren door mensen met armoede-ervaring.

Armoede is een kwestie van overleven, soms een leven lang

Op 13/12/2024 stelt USAB van UAntwerpen het Jaarboek Armoede en Ongelijkheid 2024 over thema levensloop en de link met armoede en ongelijkheid voor. Ervaringsdeskundige Cindy Van Geldorp zal er samen met algemeen coördinator Heidi Degerickx gastspreker zijn om politiek debat in te leiden. Cindy vertelde op 7/12 op Radio 1 dat armoede zijn littekens nalaat, soms een leven lang. Jill Coene van Universiteit Antwerpen gaf verdere toelichting over het Jaarboek Armoede. Ze pleitte voor de verhoging van de laagste inkomens als perspectief om uit armoede te geraken. Mieke van Centrum Kauwenberg in Antwerpen getuigde op 13/12 op radio en tv over hoe ze als alleenstaande moeder van 3 kinderen de eindjes aan elkaar moet knopen. Het Netwerk tegen Armoede schreef mee aan het Jaarboek Armoede door het perspectief van de levensloop van mensen in armoede in te brengen.

Slechte woonkwaliteit zorgt voor ongelijke onderwijskansen en onderwijsachterstelling

Woonzaak, waar het Netwerk tegen Armoede deel van uitmaakt, en een coalitie van leerkrachten, gezondheidszorgprofessionals en werkers in de sociale sector, schrijven gezamenlijk een open brief om de aandacht en actie te vragen voor een urgente kwestie: de impact van kwaliteitsvol wonen op de studies en de algehele ontwikkeling van kinderen en jongeren.

Armoedeverenigingen zetten aanbevelingen op agenda van lokale verkiezingen

De lokale verkiezingen van 13 oktober vallen net voor de Werelddag van Verzet tegen Armoede op 17/10. Daarom zetten het Netwerk tegen Armoede en de 61 lokale verenigingen hun aanbevelingen voor een lokaal armoedebeleid op de politieke agenda. De stem van mensen in armoede wordt helaas te weinig gehoord. “Wie beter dan mensen in armoede zelf kunnen oplossingen aanbrengen die écht werken. De lokale besturen nemen vaak beslissingen die invloed hebben op hun dagelijks leven, zonder hen te raadplegen. Daarom nemen ze het woord als raadgever voor het lokaal (armoede)beleid. Ze trekken de burgemeesterssjerp aan en geven aanbevelingen voor als zij het voor het zeggen zouden hebben,” zegt ervaringsdeskundige Cindy Van Geldorp. Met de campagne ‘Als ik burgemeester ben …’ laten ze de stem van mensen in armoede horen. De lokale verenigingen organiseren politieke debatten en acties om hun eisen en aanbevelingen kenbaar te maken.

Warm en welvarend Vlaanderen, maar niet voor iedereen?

Het regeerakkoord 2024-2029 van de nieuwe Vlaamse Regering heeft de ambitie om een warm en welvarend Vlaanderen uit te bouwen. Maar geldt dat wel voor iedereen? “We hebben het Vlaamse regeerakkoord gescreend op het vlak van armoedebestrijding voor de prioritaire thema’s werk, inkomen, onderwijs, wonen en vrijetijdsbesteding. We zien helaas een toenemende nadruk op individuele verantwoordelijkheid waarbij er meer en meer voorwaarden komen voor mensen om hun grondrechten te laten gelden. Het regeerakkoord verheft werk en activering terecht tot een cruciale hefboom in de strijd tegen armoede. Maar de sociale bescherming voor wie ziek is of niet kan werken, blijft vaag of onderbelicht”, aldus algemeen coördinator Heidi Degerickx. Het Netwerk tegen Armoede nodigt de nieuwe Vlaamse Regering uit om de structurele dialoog met mensen in armoede aan te gaan om armoede écht te herkennen en erkennen. “Samen willen we structurele oplossingen uitwerken om armoede te bestrijden.”

Een menswaardig bestaan is geen luxe!

Over exact een week weten we hoe de kaarten zijn geschud van de regionale, federale en Europese verkiezingen. Het Netwerk tegen Armoede volgt op de voet welk effect de verkiezingsuitslagen kunnen hebben op het leven van gezinnen in armoede. Hun rechten staan immers steeds meer onder druk. De koopkracht aan de onderkant van de samenleving is de voorbije maanden gekelderd, dat hebben recente onderzoeken aangetoond. “We lezen hoeraberichten over de dalende armoedecijfers. Helaas is de realiteit dat vandaag nog steeds een half miljoen Vlamingen in armoede leven, waaronder steeds meer kinderen en jongeren. (bron: Statbel) Dat is een zeer zorgwekkende evolutie. Dak- en thuisloosheid wordt een groeiend probleem. Kortom, een menswaardig bestaan is geen luxe, het is een basisrecht. De menselijkheid van een samenleving kunnen we afmeten aan hoe ze met de meest kwetsbare burgers omgaat”, aldus algemeen coördinator Heidi Degerickx.

Antwerpse armoedeverenigingen trekken aan alarmbel over drempels digitaal inschrijvingsregister sociale woningen

De helft van de kandidaat-huurders van Woonhaven dreigt van de wachtlijst voor een sociale woning geschrapt te worden. Daarom trekken de Antwerpse armoedeverenigingen van STA-AN vzw aan de alarmbel over de drempels van het digitaal Centraal Inschrijvingsregister (CIR) voor mensen in een kwetsbare positie. Bart Van Eeckhoven van PSC Open Huis reageerde in verschillende media op 6/5/2024.

Zo'n 20.000 mensen in dak- en thuisloosheid in Vlaanderen in 2023

Vlaanderen telt ongeveer 20.000 dak- en thuislozen, waarvan zo’n 30 procent kinderen. Een krachtig signaal naar het beleid is nodig om dit aan te pakken! Aandacht voor huisvesting en een aangepast zorg- en welzijnsaanbod is cruciaal in de strijd tegen dak- en thuisloosheid. Er is niet alleen een stijging, maar ook een grote diversiteit binnen de groep die zich in een dak- en thuisloze situatie bevindt. Bovendien gaat dak- en thuisloosheid samen met andere (mentale) problemen. Dat leert een onderzoeksrapport van LUCAS KU Leuven en UCLouvain CIRTES in opdracht van de Koning Boudewijnstichting.

Vijfde Interministeriële Conferentie Maatschappelijke integratie, Wonen en Grootstedenbeleid

Op 15/3/2024 vond de vijfde bijeenkomst van de Interministeriële Conferentie ‘Maatschappelijke integratie, Wonen en Grootstedenbeleid’ plaats. Het overleg tussen ministers van de verschillende beleidsdomeinen en bevoegdheidsniveaus heeft tot doel een sterk transversaal en structureel armoedebeleid te faciliteren. Onder leiding van het Belgisch Netwerk Armoedebestrijding (BAPN) brachten alle regionale armoedenetwerken hun gemeenschappelijke aanbevelingen en speerpunten voor de komende verkiezingen. We schoven specifiek 6 actiedomeinen naar voor: het belang van participatie van mensen in armoede, het recht op werk en een inkomen boven de armoedegrens, een sociaal rechtvaardige klimaattransitie door het pact wonen-energie, specifieke maatregelen voor mensen zonder wettig verblijf, het aanpakken van de digitale kloof en ten slotte het belang van de Europese Kindgarantie als hefboom voor de preventie van armoede bij kinderen en hun gezinnen.

Armoedebarometer 2024

Decenniumdoelen analyseert elk jaar de armoedecijfers. Veldwerkers, armoedeverenigingen, vrijwilligers van de voedselbanken en mensen in armoede vullen de cijfers aan met verhalen over het leven in armoedesituaties. Vandaag staan we voor een cruciale keuze. Een keuze voor meer of minder gelijkheid, voor meer of minder armoede, voor de erkenning van sociale grondrechten. De nasleep van corona, de energiecrisis, de sociale en economische onzekerheid en de klimaatcrisis verplichten de samenleving te kiezen voor solidariteit en herverdeling, als de enige juiste antwoorden voor een leefbare samenleving. Met deze 17e Armoedebarometer geeft Decenniumdoelen een actualisatie van de armoedecijfers en presenteert ook “twaalf werken voor een moedig beleid” in aanloop van de verkiezingen in juni. Armoede in Vlaanderen stabiliseert 3e jaar op rij. Gericht armoedebeleid kan werken, maar moet versterkt verder gezet worden. Tegelijk dringen fundamentele beleidskeuzes zich op.

Pano legt schrijnend tekort aan sociale woningen bloot

Sterke reportage van Pano op VRT 1 over de wachtlijsten voor sociale woningen op 5/3/2024. De reportage legt het schrijnende tekort een sociale woningen bloot. 176.000 gezinnen staan op de wachtlijst. Dat zijn er meer dan dat er sociale woningen zijn. Wat betekent het voor de mensen die wachten en waarom staan er zo veel sociale woningen leeg? Wat is het beleid van de Vlaamse overheid? Deze reportage toont dat er een grote nood is aan meer en betere sociale woningen, een jarenlange eis van het Netwerk tegen Armoede. We leggen onze eisen voor een beter woonbeleid nog eens op tafel in aanloop naar de Vlaamse verkiezingen van 2024.

Digitalisering en strengere voorwaarden zetten druk op sociale rechtvaardigheid

“De druk op de sociale rechtvaardigheid in onze samenleving is hoog. Mensen in armoede worden geconfronteerd met steeds meer digitale drempels én strengere voorwaarden om basisrechten voor een menswaardig leven op te nemen. De World Social Justice Day van vandaag 20 februari lijkt ons de ideale dag om de signalen uit onze armoedeverenigingen onder de aandacht te brengen”, aldus algemeen coördinator Heidi Degerickx. Jaarlijks bevraagt het Netwerk tegen Armoede de 61 lokale verenigingen waar mensen in armoede het woord nemen. Met een aantal pertinente vragen krijgt het Netwerk een beeld van de werking van de verenigingen en de noden van mensen in armoede. Met die signalen stapt het Netwerk naar het beleid, zeker in dit belangrijke verkiezingsjaar. Opvallend: mensen krijgen moeilijker toegang tot dienstverlening door de toenemende digitalisering en strengere voorwaarden. Bovendien is er een stijgende groep mensen in dak- en thuisloosheid.

Minister Lalieux in gesprek met armoedenetwerken over Europees voorzitterschap België in 2024

Op 24/1/2024 ging federaal minister Karine Lalieux in gesprek met mensen in kwetsbare positie uit de Belgische armoedenetwerken in kader van Europees voorzitterschap van België in het voorjaar 2024. Het was een verhelderend gesprek met getuigenissen van De Knoop over het thema inkomen, A'kzie en Betonne Jeugd over het thema dak- en thuisloosheid en van Maxim van De Vrolijke Kring over zijn deelname aan de PEP-meeting in Madrid in november 2023.

Open nieuwjaarsbrief aan de Vlaamse Regering voor 2024

Beste Vlaamse Regering, 2024 wordt een topjaar voor u en de Vlaamse politiek. Een heel jaar campagne voeren, eerst voor de Vlaamse en nadien voor de lokale verkiezingen. U moet wel in topconditie zijn met zo’n druk en belangrijk jaar voor de boeg om Vlaanderen te laten excelleren. Een uitgebreid feestdiner zal daar zeker bij helpen. Helaas is dergelijk feestdiner steeds minder weggelegd voor financieel kwetsbare gezinnen. Met de sprankelende Mateus die u serveert (het Mattheuseffect, weet u wel), geeft u steeds meer aan hen die al veel hebben, en neemt u steeds meer af van hen die sowieso al niet rijkelijk bediend zijn. Ook al denkt u het tegendeel. De ‘tafelschuimers’ moet u niet aan de onderkant van de maatschappij zoeken. Daar troosten ze zich met de kruimels die van uw tafel vallen.

Sociale woning is een fundament om armoedecirkel te doorbreken

Een sociale woning is geen activeringsmaatregel, wel het fundament om de armoedecirkel van gezinnen te kunnen doorbreken. “De klopjacht op mensen in een sociale woning om de wachtlijsten te verminderen, moet stoppen. Vlaams minister van Wonen Matthias Diependaele leidt de aandacht af van het echte probleem, namelijk dat er te weinig sociale woningen zijn en dat er 176.000 gezinnen op een wachtlijst staan. Zijn beleid van grote hervormingen heeft tot nu toe alleen maar geleid tot stilstand en stigmatisering van sociale huurders of kandidaat huurders.” Zo klonk de reactie van algemeen coördinator Heidi Degerickx van het Netwerk tegen Armoede op 26/12/2023 op een aankondiging van minister Diependaele om tegen 2025 voorrang te geven aan sociale huurders die werken en levenslange huurcontracten te laten verdwijnen.

Mensen zonder papieren verdienen goede woon- en werkomstandigheden

Tussen 5.000 en 12.000 mensen zonder papieren leven in Antwerpen. Bij onze Antwerpse vereniging BZN Kansenhuis Filet Divers komen er ook vaak mensen zonder papieren over de vloer. Van de 600 dossiers die zij in 2022 behandelden, waren er 190 voor iemand zonder wettig verblijf. Coördinator Yves Bocklandt aan het woord op de website van VRT NWS.

Dossier Dak- en thuisloosheid

Dé dakloze persoon bestaat niet. Het gaat evengoed over mensen die gedurende korte periodes bij vrienden slapen om dan weer verder te trekken, de zogenaamde sofaslapers. Het gaat over jongeren die uit huis gezet zijn, in kraakpanden, garages of caravans wonen. Het gaat bijvoorbeeld ook om gezinnen met precair verblijfsrecht, of jonge mensen op de drempel van volwassenheid die zelf een precair verblijfsrecht hebben. Dak- en thuis is een complexe problematiek die een geïntegreerde aanpak vraagt op verschillende beleidsniveaus.

Wooncrisis neemt toe, ook voor mensen in dak- en thuisloosheid

10 oktober 2023 is de Internationale Dag tegen Dak- en Thuisloosheid. De problematiek van dak- en thuisloosheid is groot, niet alleen in steden, maar ook in kleinere gemeenten. Het is geen recente problematiek, maar toch wordt de situatie steeds erger. De problematiek neemt in heel Europa alarmerend toe. Volgens een rapport van FEANTSA hebben ongeveer 895.000 mensen in Europa geen veilige plek waar ze zich thuis voelen. Bovendien geven de regionale en lokale dak- en thuislozentellingen in België ons een schat aan informatie die we voorheen niet hadden. “Tijdens de jaarlijkse daklozentelling in oktober 2022 zijn niet alleen méér mensen in dak- en thuisloosheid geteld. Er waren ook opvallend meer alleenstaande moeders en gezinnen met kinderen. Dat baart ons grote zorgen”, aldus algemeen coördinator Heidi Degerickx van het Netwerk tegen Armoede.